HomeRig VedaMandala 10Sukta 62Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 10.62

Rishi: Angirasa tradition
Devata: Angirasaḥ / Pitaraḥ (ancestral seer-powers) with the Vala myth in view
Chandas: Triṣṭubh (probable)

य उदाजन्पितरो गोमयं वस्वृतेनाभिन्दन्परिवत्सरे वलम् । दीर्घायुत्वमङ्गिरसो वो अस्तु प्रति गृभ्णीत मानवं सुमेधसः ॥

य उ॒दाज॑न्पि॒तरो॑ गो॒मयं॒ वस्वृ॒तेनाभि॑न्दन्परिवत्स॒रे व॒लम् । दी॒र्घा॒यु॒त्वम॑ङ्गिरसो वो अस्तु॒ प्रति॑ गृभ्णीत मान॒वं सु॑मेधसः ॥

yá udā́jan pítaro go-máyaṃ vásv ṛténa abhíndan pari-vatsaré válam | dīrghāyutvám aṅgiraso vo astu práti gṛbhṇīta mānaváṃ sumédhasaḥ ||

You Fathers who raised up the wealth that is of the Cow—who by the Truth broke open the enclosing Vala in the round of the year—may long-livingness be yours, O Angirases; receive the human being in return, O clear-intelligence.

ये । उ॒त्ऽआज॑न् । पि॒तरः॑ । गो॒ऽमय॑म् । वसु॑ । ऋ॒तेन॑ । अभि॑न्दन् । प॒रि॒ऽव॒त्स॒रे । व॒लम् । दी॒र्घा॒य॒ुऽत्वम् । अ॒ङ्गि॒र॒सः॒ । वः॒ । अ॒स्तु॒ । प्रति॑ । गृ॒भ्णी॒त॒ । मा॒न॒वम् । सु॒ऽमे॒ध॒सः॒ ॥ये । उत्आजन् । पितरः । गोमयम् । वसु । ऋतेन । अभिन्दन् । परिवत्सरे । वलम् । दीर्घायुत्वम् । अङ्गिरसः । वः । अस्तु । प्रति । गृभ्णीत । मानवम् । सुमेधसः ॥ye | ut-ājan | pitaraḥ | go--mayam | vasu | ṛtena | abhindan | pari-vatsare | valam | dīrghāyu-tvam | aṅgirasaḥ | vaḥ | astu | prati | gṛbhṇīta | mānavam | su-medhasaḥ

येwho (those who)
ये:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
उदाजन्drove up / drove out
उदाजन्:
कर्तृ-क्रिया
TypeVerb
Rootउद् + अज् (धातु) → उद्-अज्
पितरःthe Fathers (ancestors)
पितरः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
गोमयम्abounding in cows / consisting of cows (cattle-rich)
गोमयम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootगोमय (प्रातिपदिक) < गो + मयट्
वसुwealth, treasure
वसु:
कर्म
TypeNoun
Rootवसु (प्रातिपदिक)
ऋतेनby ṛta (cosmic order / truth)
ऋतेन:
करण
TypeNoun
Rootऋत (प्रातिपदिक)
अभिन्दन्they split open
अभिन्दन्:
कर्तृ-क्रिया
TypeVerb
Rootअभि + भिद् (धातु)
परिवत्सरेin the cycle of the year / at the year
परिवत्सरे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootपरिवत्सर (प्रातिपदिक)
वलम्Vala (the cave/enclosure of the cows)
वलम्:
कर्म
TypeNoun
Rootवल (प्रातिपदिक)
दीर्घायुत्वम्long life
दीर्घायुत्वम्:
कर्तृ (आशीर्वाद-वाक्ये विषयः)
TypeNoun
Rootदीर्घायुत्व (प्रातिपदिक) < दीर्घायु + त्व
अङ्गिरसःO/ the Aṅgirases
अङ्गिरसः:
सम्बोधन/कर्तृ (स्तुत्याः)
TypeNoun
Rootअङ्गिरस् (प्रातिपदिक)
वःof you / for you
वः:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
अस्तुlet it be
अस्तु:
विधेय-क्रिया
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
प्रतिtowards, in return
प्रति:
उपपद-सम्बन्ध (दिशा/प्रत्यभिमुखता)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
गृभ्णीतmay he seize / take
गृभ्णीत:
कर्तृ-क्रिया
TypeVerb
Rootग्रह्/गृभ् (धातु; वैदिक रूप गृभ्णी-)
मानवम्the man (the human)
मानवम्:
कर्म
TypeNoun
Rootमानव (प्रातिपदिक)
सुमेधसःO wise ones / good-minded ones
सुमेधसः:
सम्बोधन/कर्तृ (आह्वान)
TypeAdjective
Rootसुमेधस् (प्रातिपदिक) < सु + मेधस्