HomeRig VedaMandala 10Sukta 30Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 10.30

Devata: Apām Napāt (hidden fire in waters); Indra as beneficiary of the honeyed waters

यो अनिध्मो दीदयदप्स्वन्तर्यं विप्रास ईळते अध्वरेषु । अपां नपान्मधुमतीरपो दा याभिरिन्द्रो वावृधे वीर्याय ॥

यो अ॑नि॒ध्मो दीद॑यद॒प्स्व१॒॑न्तर्यं विप्रा॑स॒ ईळ॑ते अध्व॒रेषु॑ । अपां॑ नपा॒न्मधु॑मतीर॒पो दा॒ याभि॒रिन्द्रो॑ वावृ॒धे वी॒र्या॑य ॥

yó anidhmó dī́dayad apsv àntár yaṃ víprāsa ī́ḷate adhvaréṣu | apā́ṃ napān mádhumatīr apó dā yā́bhir índro vāvṛdhé vī́ryāya ||

He who, without fuel, shines within the waters—him the seers adore in the sacrifices. O Apām Napāt, give the honeyed waters by which Indra grows in heroic power.

यः । अ॒नि॒ध्मः । दीद॑यत् । अ॒प्ऽसु । अ॒न्तः । यम् । विप्रा॑सः । ईळ॑ते । अ॒ध्व॒रेषु॑ । अपा॑म् । न॒पा॒त् । मधु॑ऽमतीः । अ॒पः । दाः॒ । याभिः॑ । इन्द्रः॑ । व॒वृ॒धे । वी॒र्या॑य ॥यः । अनिध्मः । दीदयत् । अप्सु । अन्तः । यम् । विप्रासः । ईळते । अध्वरेषु । अपाम् । नपात् । मधुमतीः । अपः । दाः । याभिः । इन्द्रः । ववृधे । वीर्याय ॥yaḥ | anidhmaḥ | dīdayat | ap-su | antaḥ | yam | viprāsaḥ | īḷate | adhvareṣu | apām | napāt | madhu-matīḥ | apaḥ | dāḥ | yābhiḥ | indraḥ | vavṛdhe | vīryāya

यःwho (he who)
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) य-
अनिध्मःwithout fuel (self-kindling)
अनिध्मः:
Kartā
TypeAdjective
Rootअन्-इध्म (निध्म ‘kindling, fuel’)
दीदयत्shines, causes to shine
दीदयत्:
Kriyā
TypeVerb
Rootदीद्/दी (दीप्तौ) (intensive/reduplicated stem दीद-)
अप्सुin the waters
अप्सु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootअप् (स्त्री) ‘water’
अन्तःwithin, inside
अन्तः:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootअन्तर्/अन्तः (अव्यय)
यम्whom
यम्:
Karma
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) य-
विप्रासःinspired seers, priests
विप्रासः:
Kartā
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
ईळतेpraise, invoke
ईळते:
Kriyā
TypeVerb
Rootईळ्/ईड् (स्तुतौ/याचने) (Vedic: Īḷate)
अध्वरेषुin the sacrifices
अध्वरेषु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootअध्वर (प्रातिपदिक) ‘sacrifice’
अपाम्of the waters
अपाम्:
Sambandha
TypeNoun
Rootअप् (स्त्री) ‘water’
नपात्offspring (Apāṃ Napāt)
नपात्:
Kartā
TypeNoun
Rootनपात् (प्रातिपदिक) ‘offspring/son’
मधुमतीःhoneyed, sweet
मधुमतीः:
Karma
TypeAdjective
Rootमधुमत् (प्रातिपदिक)
अपःwaters
अपः:
Karma
TypeNoun
Rootअप् (स्त्री) ‘waters’
दाःgive!
दाः:
Kriyā
TypeVerb
Rootदा (दाने)
याभिःby which
याभिः:
Karaṇa
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) य-
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
Kartā
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
वावृधेhas grown, has become strong
वावृधे:
Kriyā
TypeVerb
Rootवृध् (वर्धने) (reduplicated perfect stem वावृध-)
वीर्यायfor strength, for heroism
वीर्याय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootवीर्य (प्रातिपदिक)