HomeRig VedaMandala 10Sukta 28Mantra 5
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 5

Sukta 10.28

Devata: Indra (implied by maghavan in this hymn context)

कथा त एतदहमा चिकेतं गृत्सस्य पाकस्तवसो मनीषाम् । त्वं नो विद्वाँ ऋतुथा वि वोचो यमर्धं ते मघवन्क्षेम्या धूः ॥

क॒था त॑ ए॒तद॒हमा चि॑केतं॒ गृत्स॑स्य॒ पाक॑स्त॒वसो॑ मनी॒षाम् । त्वं नो॑ वि॒द्वाँ ऋ॑तु॒था वि वो॑चो॒ यमर्धं॑ ते मघवन्क्षे॒म्या धूः ॥

kathā́ ta etád ahám ā́ ciketáṃ gṛ́tsasya pā́kas taváso manīṣā́m | tváṃ no vidvā́n ṛtuthā́ ví voco yám árdhaṃ te maghavan kṣemyā́ dhūḥ ||

How can I understand this—being only a learner—your mighty intention? You, the knower, tell it to us in the right season and order: what portion you have set, O bounteous one, for our secure dwelling in the path.

क॒था । ते॒ । ए॒तत् । अ॒हम् । आ । चि॒के॒त॒म् । गृत्स॑स्य । पाकः॑ । त॒वसः॑ । म॒नी॒षाम् । त्वम् । नः॒ । वि॒द्वान् । ऋ॒तु॒ऽथा । वि । वो॒चः॒ । यम् । अर्ध॑म् । ते॒ । म॒घ॒ऽव॒न् । क्षे॒म्या । धूः ॥कथा । ते । एतत् । अहम् । आ । चिकेतम् । गृत्सस्य । पाकः । तवसः । मनीषाम् । त्वम् । नः । विद्वान् । ऋतुथा । वि । वोचः । यम् । अर्धम् । ते । मघवन् । क्षेम्या । धूः ॥kathā | te | etat | aham | ā | ciketam | gṛtsasya | pākaḥ | tavasaḥ | manīṣām | tvam | naḥ | vidvān | ṛtu-thā | vi | vocaḥ | yam | ardham | te | magha-van | kṣemyā | dhūḥ

कथाhow?
कथा:
Adhikaraṇa (प्रकार/प्रश्न-निर्देश)
TypeIndeclinable
Rootकथा (प्रश्नाव्यय)
तेof you / your
ते:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootयुष्मद्
एतत्this
एतत्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद्
अहम्I
अहम्:
Kartā
TypePronoun
Rootअहम्
toward, fully (prefix)
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग)
चिकेतम्might I perceive/understand
चिकेतम्:
TypeVerb
Rootचित् (धातु) / केत (ज्ञान)
गृत्सस्यof the wise/clever one (Gṛtsa)
गृत्सस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootगृत्स (प्रातिपदिक)
पाकःthe ripening/skill; the wise one (as ‘matured’/‘skilled’)
पाकः:
Kartā (सम्बन्धवाक्ये/विशेषणवत्)
TypeNoun
Rootपाक (प्रातिपदिक)
तवसःof strength / of the strong one
तवसः:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootतवस् (प्रातिपदिक)
मनीषाम्thought, insight, counsel
मनीषाम्:
Karma
TypeNoun
Rootमनीषा (प्रातिपदिक)
त्वम्you
त्वम्:
Kartā
TypePronoun
Rootयुष्मद्
नःto us / for us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद्
विद्वान्knowing, wise
विद्वान्:
Kartā-विशेषण
TypeAdjective
Rootविद् (धातु) → विद्वस् (कृदन्त-प्रातिपदिक)
ऋतुथाin due order / season by season
ऋतुथा:
Adhikaraṇa (प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootऋतु + था
विapart, forth (prefix)
वि:
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग)
वःto you (pl.)
वः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद्
वोचःyou spoke / you will speak
वोचः:
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
यम्which
यम्:
Karma
TypePronoun
Rootयद्
अर्धम्half, part
अर्धम्:
Karma (यम् अर्धम् = ‘which half/part’)
TypeNoun
Rootअर्ध (प्रातिपदिक)
तेof you / your
ते:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootयुष्मद्
मघवन्O bountiful one (Maghavan)
मघवन्:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootमघवन् (प्रातिपदिक)
क्षेम्याbringing welfare, safe
क्षेम्या:
Kartā-विशेषण
TypeAdjective
Rootक्षेम्य (प्रातिपदिक; क्षेम ‘welfare’ + य)
धूःimpulse, thought, insight
धूः:
Kartā
TypeNoun
Rootधू (प्रातिपदिक; RV ‘thought/insight/impulse’)