HomeRig VedaMandala 10Sukta 15Mantra 6
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 6

Sukta 10.15

Rishi: Vasiṣṭha (traditional)
Devata: Pitṛs
Chandas: Triṣṭubh (probable)

आच्या जानु दक्षिणतो निषद्येमं यज्ञमभि गृणीत विश्वे । मा हिंसिष्ट पितरः केन चिन्नो यद्व आगः पुरुषता कराम ॥

आच्या॒ जानु॑ दक्षिण॒तो नि॒षद्ये॒मं य॒ज्ञम॒भि गृ॑णीत॒ विश्वे॑ । मा हिं॑सिष्ट पितर॒: केन॑ चिन्नो॒ यद्व॒ आग॑: पुरु॒षता॒ करा॑म ॥

ā́cyā jánu dakṣiṇató niṣádya imáṃ yajñám abhí gṛṇīta víśve | mā́ hiṃsiṣṭa pitaraḥ kéna cin no yád va ā́gaḥ puruṣátā kárāma ||

Bending the knee, sit to the right and chant over this sacrifice, all you Fathers. Do not wound us in any way, O Fathers, for whatever offence we may have made through human limitation.

आ॒ऽअच्य॑ । जानु॑ । द॒क्षि॒ण॒तः । नि॒ऽसद्य॑ । इ॒मम् । य॒ज्ञम् । अ॒भि । गृ॒णी॒त॒ । विश्वे॑ । मा । हिं॒सि॒ष्ट॒ । पि॒त॒रः॒ । केन॑ । चि॒त् । नः॒ । यत् । वः॒ । आगः॑ । पु॒रु॒षता॑ । करा॑म ॥आअच्य । जानु । दक्षिणतः । निसद्य । इमम् । यज्ञम् । अभि । गृणीत । विश्वे । मा । हिंसिष्ट । पितरः । केन । चित् । नः । यत् । वः । आगः । पुरुषता । कराम ॥ācya | jānu | dakṣiṇataḥ | ni-sadya | imam | yajñam | abhi | gṛṇīta | viśve | mā | hi ṃsiṣṭa | pitaraḥ | kena | cit | naḥ | yat | vaḥ | āgaḥ | puruṣatā | karāma

hither; towards (prefix/particle)
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग) अथवा आ (निपात)
च्याःmay you come/approach
च्याः:
TypeVerb
Rootच्य (धातु: च्यव्/च्युत् ‘चलने/पतने’), क्त्वा-आदेश/आशीर्लिङ्-प्रयोगः (वेदिक)
जानु(at) the knee; knee
जानु:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootजानु (प्रातिपदिक)
दक्षिणतःfrom/on the right side
दक्षिणतः:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootदक्षिण (प्रातिपदिक) + तस् (तद्धित)
निdown; in; (prefix)
नि:
TypeIndeclinable
Rootनि (उपसर्ग)
षद्यsit down
षद्य:
TypeVerb
Rootसद् (धातु ‘उपवेशने’)
इमम्this
इमम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यज्ञम्sacrifice; ritual
यज्ञम्:
Karma
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
अभिtowards; over; in regard to
अभि:
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
गृणीतpraise; sing
गृणीत:
TypeVerb
Rootगृ (धातु ‘स्तुतौ/गायने’)
विश्वेall (of you)
विश्वे:
Kartā
TypeAdjective (substantive)
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
माdo not
मा:
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध)
हिंसिष्टharm (you all)
हिंसिष्ट:
TypeVerb
Rootहिंस् (धातु ‘हिंसायाम्’)
पितरःO Fathers; ancestors
पितरः:
Sampradāna
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
केनby what?; by any (means)
केन:
Karaṇa
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
चित्even; at all
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
नःus; our
नः:
Karma
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यत्whatever; that which
यत्:
Karma
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
indeed; or (Vedic particle)
:
TypeIndeclinable
Rootव (निपात)
आगःoffence; sin
आगः:
Karma
TypeNoun
Rootआगस् (प्रातिपदिक)
पुरुषताin a human way; through human agency
पुरुषता:
Karaṇa
TypeIndeclinable (adverbial abstract)
Rootपुरुष (प्रातिपदिक) + ता (तद्धित: भाव/प्रकार)
करामmay I do; I might have done
कराम:
TypeVerb
Rootकृ (धातु ‘करणे’)