Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 2

Sukta 10.107

Devata: Dakṣiṇā (with Soma as invoked witness/power)

उच्चा दिवि दक्षिणावन्तो अस्थुर्ये अश्वदाः सह ते सूर्येण । हिरण्यदा अमृतत्वं भजन्ते वासोदाः सोम प्र तिरन्त आयुः ॥

उ॒च्चा दि॒वि दक्षि॑णावन्तो अस्थु॒र्ये अ॑श्व॒दाः स॒ह ते सूर्ये॑ण । हि॒र॒ण्य॒दा अ॑मृत॒त्वं भ॑जन्ते वासो॒दाः सो॑म॒ प्र ति॑रन्त॒ आयु॑: ॥

uccā diví dakṣiṇā́vanto asthur yé aśva-dā́ḥ sahá té sū́ryeṇa | hiraṇya-dā́ amṛta-tváṃ bhajante vāsaḥ-dā́ḥ soma prá tirante ā́yuḥ ||

High in the heaven stand those who are filled with Dakṣiṇā, those who give the horse of force; they move with the Sun. Those who give gold share in immortality; those who give the robe (a covering of protection) extend their life-energy, O Soma.

उ॒च्चा । दि॒वि । दक्षि॑णाऽवन्तः । अ॒स्थुः॒ । ये । अ॒श्व॒ऽदाः । स॒ह । ते । सूर्ये॑ण । हि॒र॒ण्य॒ऽदाः । अ॒मृत॒ऽत्वम् । भ॒ज॒न्ते॒ । वा॒सः॒ऽदाः । सो॒म॒ । प्र । ति॒र॒न्ते॒ । आयुः॑ ॥उच्चा । दिवि । दक्षिणावन्तः । अस्थुः । ये । अश्वदाः । सह । ते । सूर्येण । हिरण्यदाः । अमृतत्वम् । भजन्ते । वासःदाः । सोम । प्र । तिरन्ते । आयुः ॥uccā | divi | dakṣiṇāvantaḥ | asthuḥ | ye | aśva-dāḥ | saha | te | sūryeṇa | hiraṇya-dāḥ | amṛta-tvam | bhajante | vāsaḥ-dāḥ | soma | pra | tirante | āyuḥ

उच्चाaloft, on high
उच्चा:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootउच्च (प्रातिपदिक) < उच्/उच्च् ‘उन्नत’
दिविin heaven, in the sky
दिवि:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootदिव् (प्रातिपदिक) ‘द्यौः/दिव्’
दक्षिणावन्तःpossessing gifts (dakṣiṇā), liberal
दक्षिणावन्तः:
Kartā
TypeAdjective
Rootदक्षिणावत् (प्रातिपदिक) ‘दक्षिणा-युक्त’
अस्थुःthey have stood / took their stand
अस्थुः:
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
येwho
ये:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अश्वदाःgivers of horses
अश्वदाः:
Kartā
TypeNoun
Rootअश्वदा (प्रातिपदिक) = अश्व + दा (देय-कर्तृ)
सहtogether with
सह:
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय/उपसर्गार्थ) सह ‘सहितम्’
तेthose (they)
ते:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सूर्येणwith the Sun
सूर्येण:
Karaṇa
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
हिfor, indeed
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
हिरण्यदाःgivers of gold
हिरण्यदाः:
Kartā
TypeNoun
Rootहिरण्यदा (प्रातिपदिक) = हिरण्य + दा
अमृतत्वम्immortality
अमृतत्वम्:
Karma
TypeNoun
Rootअमृतत्व (प्रातिपदिक) < अमृत + त्व
भजन्तेthey partake of / obtain
भजन्ते:
TypeVerb
Rootभज् (धातु)
वासोदाःgivers of garments
वासोदाः:
Kartā
TypeNoun
Rootवासोदा (प्रातिपदिक) = वासस्/वासः ‘वस्त्र’ + दा
सोमO Soma
सोम:
Sampradāna
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
प्रforth, forward
प्र:
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
तिरन्तेthey cross over, pass beyond
तिरन्ते:
TypeVerb
Rootतॄ/तॄ॑ (धातु) ‘तरति’
आयुःlife(-span)
आयुः:
Karma
TypeNoun
Rootआयुस् (प्रातिपदिक)