Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 9

Sukta 10.101

Devata: Dhī (inspired Thought) as a goddess; invoked among the Devāḥ as the power that yields abundance
Chandas: Triṣṭubh (probable for RV 10.101 opening)

आ वो धियं यज्ञियां वर्त ऊतये देवा देवीं यजतां यज्ञियामिह । सा नो दुहीयद्यवसेव गत्वी सहस्रधारा पयसा मही गौः ॥

आ वो॒ धियं॑ य॒ज्ञियां॑ वर्त ऊ॒तये॒ देवा॑ दे॒वीं य॑ज॒तां य॒ज्ञिया॑मि॒ह । सा नो॑ दुहीय॒द्यव॑सेव ग॒त्वी स॒हस्र॑धारा॒ पय॑सा म॒ही गौः ॥

ā vo dhiyaṃ yajñiyāṃ varta ūtaye devā devīṃ yajatāṃ yajñiyām iha | sā no duhīyad yavasāiva gatvī sahasradhārā payasā mahī gauḥ ||

Turn here to us for help the thought that is fit for sacrifice, O gods—the goddess Thought, worthy of adoration. May she milk for us, as a cow going to pasture, the great streams—thousand-flowing—with the rich milk of nourishment.

आ । वः॒ । धिय॑म् । य॒ज्ञिया॑म् । व॒र्ते॒ । ऊ॒तये॑ । देवाः॑ । दे॒वीम् । य॒ज॒ताम् । य॒ज्ञिया॑म् । इ॒ह । सा । नः॒ । दु॒ही॒य॒त् । यव॑साऽइव । ग॒त्वी । स॒हस्र॑ऽधारा । पय॑सा । म॒ही । गौः ॥आ । वः । धियम् । यज्ञियाम् । वर्ते । ऊतये । देवाः । देवीम् । यजताम् । यज्ञियाम् । इह । सा । नः । दुहीयत् । यवसाइव । गत्वी । सहस्रधारा । पयसा । मही । गौः ॥ā | vaḥ | dhiyam | yajñiyām | varte | ūtaye | devāḥ | devīm | yajatām | yajñiyām | iha | sā | naḥ | duhīyat | yavasāiva | gatvī | sahasra-dhārā | payasā | mahī | gauḥ

hither, towards
:
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग) / ā (preverb)
वःfor you / of you (pl.)
वः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद् (2nd person pronoun)
धियम्thought, inspiration
धियम्:
Karma
TypeNoun
Rootधि- (प्रातिपदिक) / dhī-
यज्ञियाम्sacrificial, fit for worship
यज्ञियाम्:
Karma
TypeAdjective
Rootयज्ञिय- (adj. from यज्ञ) / yajñiya-
वर्तेI turn/come, I proceed
वर्ते:
Kartā
TypeVerb
Root√वृत् (वर्तते) / √vṛt
ऊतयेfor help, for aid
ऊतये:
Sampradāna
TypeNoun
Rootऊति- (noun) / ūti-
देवाःO gods
देवाः:
Sambodhana (addressed) / Kartā (in sense)
TypeNoun
Rootदेव- / deva-
देवीम्the goddess
देवीम्:
Karma
TypeNoun
Rootदेवी- / devī-
यजताम्let them worship / may they sacrifice
यजताम्:
Kartā
TypeVerb
Root√यज् / √yaj
यज्ञियाम्worthy of sacrifice
यज्ञियाम्:
Karma
TypeAdjective
Rootयज्ञिय- / yajñiya-
इहhere
इह:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootइह (indecl.) / iha
साshe
सा:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (pronoun) / tad
नःfor us / of us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद् (1st person pronoun)
दुहीयत्may she milk/yield
दुहीयत्:
Kartā
TypeVerb
Root√दुह् / √duh
यवसेfor fodder, for pasture
यवसे:
Sampradāna
TypeNoun
Rootयवस- (noun) / yavasa-
इवlike, as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव (indecl.) / iva
गत्वीhaving come/arrived
गत्वी:
Kartā (as qualifier)
TypeVerbal adjective (participle)
Root√गम् + त्वि (कृदन्त) / √gam
सहस्रधाराwith a thousand streams
सहस्रधारा:
Kartā (as qualifier)
TypeAdjective
Rootसहस्र- + धारा- (compound) / sahasra-dhārā-
पयसाwith milk, with nourishment
पयसा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootपयस्- / payas-
महीgreat, mighty
मही:
Kartā (as qualifier)
TypeAdjective
Rootमही- (adj./noun) / mahī-
गौःthe cow (symbol of abundance/wealth)
गौः:
Kartā
TypeNoun
Rootगो- / go-