Mantra 11
Sukta 1.93
Rishi: Gautama Rāhūgaṇa
Devata: Agniṣomā
Chandas: Gāyatrī (likely)
Samhita Patha (Devanagari)
अग्नीषोमाविमानि नो युवं हव्या जुजोषतम् । आ यातमुप नः सचा ॥
Samhita Patha (IAST)
अग्नी॑षोमावि॒मानि॑ नो यु॒वं ह॒व्या जु॑जोषतम् । आ या॑त॒मुप॑ न॒: सचा॑ ॥
Transliteration
agnī́ṣomāv imā́ni no yuváṃ havyā́ jujoṣatam | ā́ yātam úpa naḥ sácā ||
Translation
Agni and Soma, accept these offerings of ours; come here to us and draw near in companionship.
Padapatha (Word Analysis)
अग्नी॑षोमौ । इ॒मानि॑ । नः॒ । यु॒वम् । ह॒व्या । जु॒जो॒ष॒त॒म् । आ । या॒त॒म् । उप॑ । नः॒ । सचा॑ ॥अग्नीषोमौ । इमानि । नः । युवम् । हव्या । जुजोषतम् । आ । यातम् । उप । नः । सचा ॥agnīṣomau | imāni | naḥ | yuvam | havyā | jujoṣatam | ā | yātam | upa | naḥ | sacā
Word by Word
अग्नीषोमाO Agni and Soma
अग्नीषोमा:
सम्बोधन (addressed deities)
TypeNoun (compound proper divine name)
Rootअग्नि- + सोम- (समास) प्रत्ययः -आ (द्विवचन-प्रथमा)
इमानिthese
इमानि:
कर्म (of जुजोषतम्: ‘accept these’)
TypePronoun/Adjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःour
नः:
सम्बन्ध (genitive: ‘our’)
TypePronoun
Rootअस्मद् (एनदादेशः/अस्मद्-प्रयोगः)
युवम्you two
युवम्:
कर्तृ (of जुजोषतम् / आयातम्)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
हव्याoblations
हव्या:
कर्म (what is to be accepted)
TypeNoun/Adjective
Rootहव्य- (√हु ‘to sacrifice, offer’ से निष्पन्न; ‘to be offered’)
जुजोषतम्accept, take pleasure in
जुजोषतम्:
क्रिया (main verb: request/imperatival perfect in Vedic)
TypeVerb
Root√जुष् (सेवने/प्रीतौ ‘to enjoy, accept, be pleased’), लिट् (परिप्रास/परफेक्ट) मध्यमपुरुष-द्विवचनम्
आhither
आ:
दिशा/उपसर्ग (modifies motion)
TypeIndeclinable (preverb/particle)
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
यातम्come
यातम्:
क्रिया (imperative: ‘come’)
TypeVerb
Root√या (गत्यर्थ ‘to go, come’), लोट् मध्यमपुरुष-द्विवचनम्
उपnear, up to
उप:
दिशा/सन्निधि (adverbial)
TypeIndeclinable (preverb/particle)
Rootउप (उपसर्ग/निपात)
नःus
नः:
सम्प्रदान (goal/recipient of coming: ‘to us’)
TypePronoun
Rootअस्मद्
सचाtogether, in companionship
सचा:
क्रियाविशेषण (manner: ‘together/with’)
TypeIndeclinable
Rootसच्/सचा (निपात; ‘together, in company’; Vedic adverb)