Mantra 17
Sukta 1.91
Devata: Soma
Samhita Patha (Devanagari)
आ प्यायस्व मदिन्तम सोम विश्वेभिरंशुभिः । भवा नः सुश्रवस्तमः सखा वृधे ॥
Samhita Patha (IAST)
आ प्या॑यस्व मदिन्तम॒ सोम॒ विश्वे॑भिरं॒शुभि॑: । भवा॑ नः सु॒श्रव॑स्तम॒: सखा॑ वृ॒धे ॥
Transliteration
ā́ pyāyasva madíntama sóma víśvebhir aṃśúbhiḥ | bhávā naḥ suśrávastamaḥ sákhā vṛdhé ||
Translation
Increase, O Soma most full of ecstasy, with all thy rays. Become for our growth a friend most rich in inspired fame—one who makes the soul’s hearing of truth abundant.
Padapatha (Word Analysis)
आ । प्या॒य॒स्व॒ । म॒दि॒न्ऽत॒म॒ । सोम॑ । विश्वे॑भिः । अं॒शुऽभिः॑ । भव॑ । नः॒ । सु॒श्रवः॑ऽतमः । सखा॑ । वृ॒धे ॥आ । प्यायस्व । मदिन्तम । सोम । विश्वेभिः । अंशुभिः । भव । नः । सुश्रवःतमः । सखा । वृधे ॥ā | pyāyāasva | madin-tama | soma | viśvebhiḥ | aṃśu-bhiḥ | bhava | naḥ | suśravaḥ-tamaḥ | sakhā | vṛdhe
Word by Word
आforth, towards (intensifying/dir. prefix)
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग) / ā (preverb)
प्यायस्वswell, become full (grow strong)!
प्यायस्व:
—
TypeVerb
Root√प्या (प्याय्) / √pyā (to swell, grow, become full)
मदिन्तमmost exhilarating
मदिन्तम:
Karma (विशेष्यः सोमः)
TypeAdjective
Rootमदिन् (प्रातिपदिक) < √मद् (to be intoxicated, exhilarate)
सोमSoma
सोम:
Karma
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
विश्वेभिःwith all
विश्वेभिः:
Karaṇa
TypeAdjective (pronominal)
Rootविश्व (सर्व) (प्रातिपदिक)
अंशुभिःwith (your) rays/shafts (stalks)
अंशुभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootअंशु (प्रातिपदिक)
भवbecome, be!
भव:
—
TypeVerb
Root√भू (to be, become)
नःof us / for us
नः:
Sampradāna (हित/सम्बन्ध)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
सुश्रवस्तमःmost glorious, of best fame
सुश्रवस्तमः:
Kartā (विशेष्यः सखा)
TypeAdjective
Rootसु-श्रवस्-तम (प्रातिपदिक); श्रवस् < √श्रु (to hear) → ‘fame, glory’
सखाfriend
सखा:
Kartā
TypeNoun
Rootसखि/सखा (प्रातिपदिक)
वृधेfor (our) increase/prosperity
वृधे:
Sampradāna
TypeNoun (abstract) / Kṛdanta
Rootवृध् (प्रातिपदिक/कृदन्त-रूप) < √वृध् (to grow, increase)