HomeRig VedaMandala 1Sukta 80Mantra 15
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 15

Sukta 1.80

Rishi: Gautama Rāhūgaṇa (traditionally)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)

नहि नु यादधीमसीन्द्रं को वीर्या परः । तस्मिन्नृम्णमुत क्रतुं देवा ओजांसि सं दधुरर्चन्ननु स्वराज्यम् ॥

न॒हि नु याद॑धी॒मसीन्द्रं॒ को वी॒र्या॑ प॒रः । तस्मि॑न्नृ॒म्णमु॒त क्रतुं॑ दे॒वा ओजां॑सि॒ सं द॑धु॒रर्च॒न्ननु॑ स्व॒राज्य॑म् ॥

nahi nu yād adhīmási indraṃ ko vīryā paraḥ | tasmin nṛmṇam uta kratuṃ devā ojāṃsi saṃ dadhuḥ arcann anu sva-rājyam ||

For truly, when we set Indra above all, who is there that surpasses his hero-powers? In him the gods have gathered manly might, the discerning will, and the energies; and the singers, following his self-sovereignty, chant.

न॒हि । नु । यात् । अ॒धि॒ऽइ॒मसि॑ । इन्द्र॑म् । कः । वी॒र्या॑ । प॒रः । तस्मि॑न् । नृ॒म्णम् । उ॒त । क्रतु॑म् । दे॒वाः । ओजां॑सि । सम् । द॒धुः॒ । अर्च॑न् । अनु॑ । स्व॒ऽराज्य॑म् ॥नहि । नु । यात् । अधिइमसि । इन्द्रम् । कः । वीर्या । परः । तस्मिन् । नृम्णम् । उत । क्रतुम् । देवाः । ओजांसि । सम् । दधुः । अर्चन् । अनु । स्वराज्यम् ॥nahi | nu | yāt | adhi-imasi | indram | kaḥ | vīryā | paraḥ | tasmin | nṛmṇam | uta | kratum | devāḥ | ojāṃsi | sam | dadhuḥ | arcan | anu | sva-rājyam

नहिsurely not / indeed not
नहि:
TypeIndeclinable
Rootनहि (न + हि)
नुnow; indeed
नु:
TypeIndeclinable
Rootनु
यत्what; that which
यत्:
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अधीमसिwe place/lay to; we apply (our thought)
अधीमसि:
Kartā (वयं) / कर्म (स्तुतिं/धियं) अव्यक्त
TypeVerb
Rootधा (धातु) + अधि-
इन्द्रम्Indra
इन्द्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
कःwho?
कः:
Kartā
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वीर्याःof (his) heroic power
वीर्याः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootवीर्य (प्रातिपदिक)
परःbeyond; superior
परः:
Kartā (कः … परः) / विशेषण
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
तस्मिन्in him
तस्मिन्:
Adhikaraṇa
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ऋम्णम्strength; might
ऋम्णम्:
Karma
TypeNoun
Rootऋम्ण (प्रातिपदिक)
उतand; also
उत:
TypeIndeclinable
Rootउत
क्रतुम्resolve; will; intelligence
क्रतुम्:
Karma
TypeNoun
Rootक्रतु (प्रातिपदिक)
देवाःthe gods
देवाः:
Kartā
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
ओजांसिpowers; strengths
ओजांसि:
Karma
TypeNoun
Rootओजस् (प्रातिपदिक)
सम्together; completely
सम्:
TypeIndeclinable (preverb)
Rootसम्
दधुःthey have placed; they bestowed
दधुः:
Kartā (देवाः)
TypeVerb
Rootधा (धातु)
अर्चन्they praised; they sang
अर्चन्:
Kartā (देवाः)
TypeVerb (participle-like finite injunctive/imperf. form in Vedic usage)
Rootअर्च् (धातु)
अनुafter; following
अनु:
TypeIndeclinable (preverb/postposition)
Rootअनु
स्वराज्यम्self-rule; sovereignty
स्वराज्यम्:
Karma (अनु …) / लक्ष्य
TypeNoun
Rootस्वराज्य (प्रातिपदिक)