HomeRig VedaMandala 1Sukta 80Mantra 11
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 11

Sukta 1.80

Rishi: Gautama Rāhūgaṇa (traditional)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)

इमे चित्तव मन्यवे वेपेते भियसा मही । यदिन्द्र वज्रिन्नोजसा वृत्रं मरुत्वाँ अवधीरर्चन्ननु स्वराज्यम् ॥

इ॒मे चि॒त्तव॑ म॒न्यवे॒ वेपे॑ते भि॒यसा॑ म॒ही । यदि॑न्द्र वज्रि॒न्नोज॑सा वृ॒त्रं म॒रुत्वाँ॒ अव॑धी॒रर्च॒न्ननु॑ स्व॒राज्य॑म् ॥

imé cit táva mányave vépete bhiyásā mahī́ | yád indra vajrinn ójasā vṛtráṃ marútvān ávadhīr ’rcann ánu sva-rā́jyam ||

Even these (powers) tremble before thy wrath, O mighty one, in great fear, when, O Indra the thunderbearer, strong with might and with the Maruts, thou didst slay Vṛtra—shining in the wake of thy self-sovereignty.

इ॒मे । चि॒त् । तव॑ । म॒न्यवे॑ । वेपे॑ते॒ इति॑ । भि॒यसा॑ । म॒ही । यत् । इ॒न्द्र॒ । व॒ज्रि॒न् । ओज॑सा । वृ॒त्रम् । म॒रुत्वान् । अव॑धीः । अर्च॑न् । अनु॑ । स्व॒ऽराज्य॑म् ॥इमे । चित् । तव । मन्यवे । वेपेते इति । भियसा । मही । यत् । इन्द्र । वज्रिन् । ओजसा । वृत्रम् । मरुत्वान् । अवधीः । अर्चन् । अनु । स्वराज्यम् ॥ime | cit | tava | manyave | vepeteiti | bhiyasā | mahī | yat | indra | vajrin | ojasā | vṛtram | marutvān | avadhīḥ | arcan | anu | sva-rājyam

इमेthese
इमे:
कर्तृ (विषयः/उद्देश्य-निर्देशः)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
चित्indeed, even
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
तवof you, your
तव:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मन्यवेto (your) wrath/ardor
मन्यवे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootमन्यु (प्रातिपदिक)
वेपेत॑ेthey tremble
वेपेत॑े:
क्रिया
TypeVerb
Root√वेप् (वेपते) कम्पने
भियसाthrough fear, out of fear
भियसा:
करण
TypeNoun
Rootभियस्/भिया (प्रातिपदिक; ‘fear’)
महीthe great (earth)/the great one
मही:
कर्तृ
TypeNoun
Rootमही (प्रातिपदिक)
यद्when, since
यद्:
TypeIndeclinable (relative) / Pronoun
Rootयद् (सम्बन्ध-सर्वनाम)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
वज्रिन्O wielder of the thunderbolt
वज्रिन्:
सम्बोधन
TypeAdjective (epithet)
Rootवज्रिन् (प्रातिपदिक; ‘having the vajra’)
ओजसाwith might, by strength
ओजसा:
करण
TypeNoun
Rootओजस् (प्रातिपदिक)
वृत्रम्Vṛtra (the obstructer)
वृत्रम्:
कर्म
TypeNoun (proper/common)
Rootवृत्र (प्रातिपदिक)
मरुत्वान्accompanied by the Maruts
मरुत्वान्:
कर्तृ (इन्द्रस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootमरुत्वन्त् (प्रातिपदिक; ‘accompanied by the Maruts’)
अवधीःyou slew
अवधीः:
क्रिया
TypeVerb
Root√वध् (वधति) हिंसायाम्; उपसर्गः अव-
अर्चन्(they) praised, singing
अर्चन्:
क्रिया (अनुक्रिया)
TypeVerb (participle-like finite injunctive/imperf. style) / Kṛdanta usage
Root√अर्च् (अर्चति) स्तुतौ
अनुafter, following
अनु:
TypeIndeclinable
Rootअनु (उपसर्ग/अव्यय)
स्वराज्यम्self-rule, sovereignty
स्वराज्यम्:
कर्म (अनु-गमनस्य)
TypeNoun
Rootस्वराज्य (प्रातिपदिक)