Mantra 2
Sukta 1.7
Rishi: Madhucchandas Vaiśvāmitra (traditional attribution for RV 1.1–1.11; RV 1.7 commonly assigned to Madhucchandas)
Devata: Indra
Chandas: Gāyatrī (3 pādas of 8 syllables; standard for early Indra hymns in Mandala 1)
Samhita Patha (Devanagari)
इन्द्र इद्धर्योः सचा सम्मिश्ल आ वचोयुजा । इन्द्रो वज्री हिरण्ययः ॥
Samhita Patha (IAST)
इन्द्र॒ इद्धर्यो॒: सचा॒ सम्मि॑श्ल॒ आ व॑चो॒युजा॑ । इन्द्रो॑ व॒ज्री हि॑र॒ण्यय॑: ॥
Transliteration
índra íd haryóḥ sacā sámmiśla ā́ vacoyújā | índro vajrī́ híraṇyayaḥ ||
Translation
Indra indeed, with the two Bay Steeds, comes—blended in close companionship—yoked with our word-force; Indra, the wielder of the thunderbolt, the golden-shining Power.
Padapatha (Word Analysis)
इन्द्रः॑ । इत् । हर्योः॑ । सचा॑ । सम्ऽमि॑श्लः । आ । व॒चःऽयुजा॑ । इन्द्रः॑ । व॒ज्री । हि॒र॒ण्ययः॑ ॥इन्द्रः । इत् । हर्योः । सचा । सम्मिश्लः । आ । वचःयुजा । इन्द्रः । वज्री । हिरण्ययः ॥indraḥ | it | haryoḥ | sacā | sam-miślaḥ | ā | vacaḥ-yujā | indraḥ | vajrī | hiraṇyayaḥ
Word by Word
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
इत्indeed, just
इत्:
—
TypeIndeclinable
Rootइत् (निपात)
हर्यःthe tawny (steed/one), Hari
हर्यः:
कर्तृ (सहकर्तृ/सहचर)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
सचाtogether with, in company
सचा:
—
TypeIndeclinable
Rootसच् (अव्यय/उपसर्गीय प्रयोग; ‘सह’ अर्थे)
सम्मिश्लःmingled, united, in close union
सम्मिश्लः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootसम् + मिश्र (प्रातिपदिक); (वैदिक विशेषण)
आtowards, hither
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
वचोयुजाyoked with/linked to the hymn (speech)
वचोयुजा:
कर्तृ-विशेषण
TypeNoun/Adjective
Rootवचस् + युज् (समास: वचो-युज्)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
वज्रीthe wielder of the thunderbolt
वज्री:
कर्तृ-विशेषण
TypeNoun/Adjective
Rootवज्रिन् (प्रातिपदिक)
हिfor, indeed
हि:
—
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
हिरण्ययःgolden
हिरण्ययः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootहिरण्यय (प्रातिपदिक)