HomeRig VedaMandala 1Sukta 147Mantra 3
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 3

Sukta 1.147

Devata: Agni

ये पायवो मामतेयं ते अग्ने पश्यन्तो अन्धं दुरितादरक्षन् । ररक्ष तान्त्सुकृतो विश्ववेदा दिप्सन्त इद्रिपवो नाह देभुः ॥

ये पा॒यवो॑ मामते॒यं ते॑ अग्ने॒ पश्य॑न्तो अ॒न्धं दु॑रि॒तादर॑क्षन् । र॒रक्ष॒ तान्त्सु॒कृतो॑ वि॒श्ववे॑दा॒ दिप्स॑न्त॒ इद्रि॒पवो॒ नाह॑ देभुः ॥

yé pā́yavo mā́mateyaṃ te agne páśyanto andháṃ duritā́d árakṣan | rárakṣa tā́nt su-kṛ́to viśvá-vedā dipsánta íd ripávo nā́ha debhuḥ ||

Those protectors, your Māmateya ones, O Agni, seeing the blind darkness, guarded him from evil. Protect them, O all-knowing, for they are doers of the good; though enemies desire it, they do not harm at all.

ये । पा॒यवः॑ । मा॒म॒ते॒यम् । ते॒ । अ॒ग्ने॒ । पश्य॑न्तः । अ॒न्धम् । दुः॒ऽइ॒तात् । अर॑क्षन् । र॒रक्ष॑ । तान् । सु॒ऽकृतः॑ । वि॒श्वऽवे॑दाः । दिप्स॑न्तः । इत् । रि॒पवः॑ । न । अह॑ । दे॒भुः॒ ॥ये । पायवः । मामतेयम् । ते । अग्ने । पश्यन्तः । अन्धम् । दुःइतात् । अरक्षन् । ररक्ष । तान् । सुकृतः । विश्ववेदाः । दिप्सन्तः । इत् । रिपवः । न । अह । देभुः ॥ye | pāyavaḥ | māmateyam | te | agne | paśyantaḥ | andham | duḥ-itāt | arakṣan | rarakṣa | tān | su-kṛtaḥ | viśva-vedāḥ | dipsantaḥ | it | ripavaḥ | na | aha | debhuḥ

येwho (those who)
ये:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पायवःprotectors, guardians
पायवः:
Kartā
TypeNoun
Rootपायु- (प्रातिपदिक; ‘रक्षक/पालक’)
मामतेयम्Māmateya (the Māmateya seer/person)
मामतेयम्:
Karma
TypeAdjective (used substantively) / Noun
Rootमामतेय- (प्रातिपदिक; ‘ममता-सम्बन्धी/मामतेय’)
तेthey
ते:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
Sambodhana
TypeNoun
Rootअग्नि- (प्रातिपदिक)
पश्यन्तःseeing
पश्यन्तः:
Kartā
TypeParticiple
Root√पश् (दृश्-अर्थे) → पश्यत् (वर्तमान कृदन्त)
अन्धम्the blind one / blindness
अन्धम्:
Karma
TypeAdjective (used substantively)
Rootअन्ध- (प्रातिपदिक)
दुरितात्from distress/sin, from misfortune
दुरितात्:
Apādāna
TypeNoun
Rootदुरित- (प्रातिपदिक)
अरक्षन्they protected
अरक्षन्:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√रक्ष् (पालने)
ररक्षhe has protected / protected
ररक्ष:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√रक्ष् (पालने)
तान्them
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सुकृतःthe well-doers, the pious
सुकृतः:
Kartā
TypeNoun
Rootसु-कृत- (प्रातिपदिक; ‘सत्कर्म/पुण्य’)
विश्ववेदाO All-knowing (Agni)
विश्ववेदा:
Sambodhana
TypeNoun (epithet)
Rootविश्व-विद्/विश्व-वेदा (प्रातिपदिक; ‘सर्वविद्’)
दिप्सन्तःdesiring to harm / seeking
दिप्सन्तः:
Kartā
TypeParticiple
Root√दिप्स् (इच्छायाम्; desiderative base) → दिप्सत् (वर्तमान कृदन्त)
इत्indeed, just
इत्:
(सम्बन्धक)
TypeIndeclinable
Rootइत् (निपात)
रिपवःenemies
रिपवः:
Kartā
TypeNoun
Rootरिपु- (प्रातिपदिक)
not
:
(निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
आहsaid / has said
आह:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√अह्/√आह् (ब्रू-अर्थे; ‘आह’ इति परिपूर्ण-वचनम्)
देभुःthey harmed / they deceived
देभुः:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√दभ् (हिंसायाम्/द्रोहे; ‘to harm, deceive’)