Mantra 5
Sukta 1.133
Rishi: Gautama Rāhūgaṇa (traditional)
Devata: Indra
Chandas: Anuṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
पिशङ्गभृष्टिमम्भृणं पिशाचिमिन्द्र सं मृण । सर्वं रक्षो नि बर्हय ॥
Samhita Patha (IAST)
पि॒शङ्ग॑भृष्टिमम्भृ॒णं पि॒शाचि॑मिन्द्र॒ सं मृ॑ण । सर्वं॒ रक्षो॒ नि ब॑र्हय ॥
Transliteration
piśáṅga-bhṛṣṭim ambhṛṇáṃ piśā́cim indra sáṃ mṛṇa | sárvaṃ rákṣo ní barhaya ||
Translation
O Indra, crush together and break the piśāci-force—the tawny-glittering, swelling obscurer; tear out and uproot every rakṣas formation from our nature.
Padapatha (Word Analysis)
पि॒शङ्ग॑ऽभृष्टिम् । अ॒म्भृ॒णम् । पि॒शाचि॑म् । इ॒न्द्र॒ । सम् । मृ॒ण॒ । सर्व॑म् । रक्षः॑ । नि । ब॒र्ह॒य॒ ॥पिशङ्गभृष्टिम् । अम्भृणम् । पिशाचिम् । इन्द्र । सम् । मृण । सर्वम् । रक्षः । नि । बर्हय ॥piśaṅga-bhṛṣṭim | ambhṛṇam | piśācim | indra | sam | mṛṇa | sarvam | rakṣaḥ | ni | barhaya
Word by Word
पिशङ्गभृष्टिम्the tawny/variegated-weaponed (one)
पिशङ्गभृष्टिम्:
कर्म
TypeAdjective (compound)
Rootपिशङ्ग- (प्रातिपदिक) + भृष्टि- (प्रातिपदिक)
अम्भृणम्the devouring/violent one (a demon)
अम्भृणम्:
कर्म
TypeAdjective/Noun (epithet)
Rootअम्भृण- (प्रातिपदिक)
पिशाचिम्the Piśācī (demoness)
पिशाचिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपिशाचि- (प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootइन्द्र- (प्रातिपदिक)
सम्completely, together (intensifier)
सम्:
—
TypeIndeclinable (preverb)
Rootसम् (उपसर्ग)
मृणcrush/destroy!
मृण:
क्रिया
TypeVerb
Rootमृण् (धातु; मृणाति/मृणोति ‘to crush, destroy’)
सर्वम्all (of it), the whole
सर्वम्:
कर्म
TypeAdjective (used substantively)
Rootसर्व- (प्रातिपदिक)
रक्षःthe demon/evil spirit (Rākṣas)
रक्षः:
कर्म (सर्वम् इत्यस्य विशेषण/समाहारः)
TypeNoun
Rootरक्षस्- (प्रातिपदिक)
निdown, away (intensifier)
नि:
—
TypeIndeclinable (preverb)
Rootनि (उपसर्ग)
बर्हयdrive out/expel!
बर्हय:
क्रिया
TypeVerb
Rootबर्ह् (धातु; बर्हयति ‘to drive away, expel, tear out’)