HomeRig VedaMandala 1Sukta 112Mantra 3
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 3

Sukta 1.112

Rishi: Gautama Rāhūgaṇa
Devata: Aśvins
Chandas: Jagatī (probable; confirm by scan)

युवं तासां दिव्यस्य प्रशासने विशां क्षयथो अमृतस्य मज्मना । याभिर्धेनुमस्वं पिन्वथो नरा ताभिरू षु ऊतिभिरश्विना गतम् ॥

यु॒वं तासां॑ दि॒व्यस्य॑ प्र॒शास॑ने वि॒शां क्ष॑यथो अ॒मृत॑स्य म॒ज्मना॑ । याभि॑र्धे॒नुम॒स्वं१॒॑ पिन्व॑थो नरा॒ ताभि॑रू॒ षु ऊ॒तिभि॑रश्वि॒ना ग॑तम् ॥

yuváṃ tāsā́ṃ divyásya pra-śā́sane viśā́ṃ kṣayatho amṛ́tasya májmanā | yā́bhir dhénum asvám pinvatho narā tā́bhir ū́ ṣú ūtíbhir aśvínā ā́ gatam ||

You two dwell among the peoples by the divine governance, by the greatness of the immortal. With the helps by which you make the cow of light and the steed of force swell with abundance, O heroes, with those swift aids, O Aśvins, come here.

यु॒वम् । तासा॑म् । दि॒व्यस्य॑ । प्र॒ऽशास॑ने । वि॒शाम् । क्ष॒य॒थः॒ । अ॒मृत॑स्य । म॒ज्मना॑ । याभिः॑ । धे॒नुम् । अ॒स्व॑म् । पिन्व॑थः । न॒रा॒ । ताभिः॑ । ऊँ॒ इति॑ । सु । ऊ॒तिऽभिः॑ । अ॒श्वि॒ना॒ । आ । ग॒त॒म् ॥युवम् । तासाम् । दिव्यस्य । प्रशासने । विशाम् । क्षयथः । अमृतस्य । मज्मना । याभिः । धेनुम् । अस्वम् । पिन्वथः । नरा । ताभिः । ऊँ इति । सु । ऊतिभिः । अश्विना । आ । गतम् ॥yuvam | tāsām | divyasya | pra-śāsane | viśām | kṣayathaḥ | amṛtasya | majmanā | yābh iḥ | dhenum | asvam | pinvathaḥ | narā | tābhiḥ | oṃ iti | su | ūti-bhiḥ | aśvinā | ā | gatam

युवम्you two
युवम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तासाम्of those
तासाम्:
सम्बन्ध (genitive)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
दिव्यस्यof the heavenly
दिव्यस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypeAdjective
Rootदिव्य (प्रातिपदिक; दिव् ‘to shine’ से)
प्रशासनेin the governance/ordinance
प्रशासने:
अधिकरण
TypeNoun
Rootप्र-शासन (प्रातिपदिक; √शास् ‘to rule/instruct’)
विशाम्of the clans/peoples
विशाम्:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootविश् (प्रातिपदिक)
क्षयथःyou two dwell/rule
क्षयथः:
क्रिया
TypeVerb
Root√क्षि (क्षयति) ‘to dwell, rule, possess’
अमृतस्यof immortality/ambrosia
अमृतस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootअमृत (प्रातिपदिक)
मज्मनाby (your) might
मज्मना:
करण
TypeNoun
Rootमज्मन् (प्रातिपदिक; ‘greatness, might’)
याभिःwith which (aids)
याभिः:
करण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
धेनुम्the milch-cow
धेनुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootधेनु (प्रातिपदिक)
अस्वम्the horse
अस्वम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअस्व (प्रातिपदिक; ‘horse’)
पिन्वथःyou two impel/invigorate
पिन्वथः:
क्रिया
TypeVerb
Root√पिव्/पिन् (पिन्वति) ‘to make swell, set in motion, invigorate’
नराO two men (Aśvins)
नरा:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
ताभिःwith those
ताभिः:
करण
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
indeed
:
TypeIndeclinable
Rootऊ (निपात)
षुjust, surely
षु:
TypeIndeclinable
Rootषु (निपात)
ऊतिभिःwith (your) helps/aids
ऊतिभिः:
करण
TypeNoun
Rootऊति (प्रातिपदिक; √अव्/√ऊ ‘to help/protect’ से)
अश्विनाO Aśvins
अश्विना:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअश्विन् (प्रातिपदिक)
गतम्come, go (hither)
गतम्:
क्रिया (आह्वान)
TypeVerb (participle used imperatively)
Root√गम् ‘to go’ (गत- क्त participle)