HomeRig VedaMandala 1Sukta 112Mantra 21
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 21

Sukta 1.112

Rishi: Ghoṣā Kāksīvatī (traditional)
Devata: Aśvinau
Chandas: Jagatī

याभिः कृशानुमसने दुवस्यथो जवे याभिर्यूनो अर्वन्तमावतम् । मधु प्रियं भरथो यत्सरड्भ्यस्ताभिरू षु ऊतिभिरश्विना गतम् ॥

याभिऒ: कृ॒शानु॒मस॑ने दुव॒स्यथो॑ ज॒वे याभिऒर्यूनो॒ अर्व॑न्त॒माव॑तम् । मधु॑ प्रि॒यं भ॑रथो॒ यत्स॒रड्भ्य॒स्ताभिऑरू॒ षु ऊ॒तिभिऑरश्विऒना ग॑तम् ॥

yā́bhiḥ kṛśā́num ásane duvasyátho javé yā́bhir yū́no árvantam ā́vatam | mádhu priyáṃ bharatho yát saraṭ́-bhyas tā́bhir ū ṣú ūtíbhir aśvinā́ ā́ gatam ||

With those powers by which you serve Kṛśānu in the contest, and with those by which you aided the young one’s steed in its swiftness; you bring the dear honey for the pressing strivers—by those swift helps, O Aśvins, come to us.

याभिः॑ । कृ॒शानु॑म् । अस॑ने । दु॒व॒स्यथः॑ । ज॒वे । याभिः॑ । यूनः॑ । अर्व॑न्तम् । आव॑तम् । मधु॑ । प्रि॒यम् । भ॒र॒थः॒ । यत् । स॒रट्ऽभ्यः॑ । ताभिः॑ । ऊँ॒ इति॑ । सु । ऊ॒तिऽभिः॑ । अ॒श्वि॒ना॒ । आ । ग॒त॒म् ॥याभिः । कृशानुम् । असने । दुवस्यथः । जवे । याभिः । यूनः । अर्वन्तम् । आवतम् । मधु । प्रियम् । भरथः । यत् । सरट्भ्यः । ताभिः । ऊँ इति । सु । ऊतिभिः । अश्विना । आ । गतम् ॥yābhiḥ | kṛśānum | asane | duvasyathaḥ | jave | yābhiḥ | yūnaḥ | arvantam | āvatam | madhu | priyam | bharathaḥ | yat | saraṭ-bhyaḥ | tābhiḥ | oṃ iti | su | ūti-bhiḥ | aśvinā | ā | gatam

याभिःby which (fem. instr. pl.)
याभिः:
करण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → य-
कृशानुम्Kṛśānu (Agni)
कृशानुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootकृशानु (प्रातिपदिक; अग्नि-नाम)
असनेin/at the meal, in eating
असने:
अधिकारण
TypeNoun
Rootअसन (प्रातिपदिक; ‘भोजन/अन्न’)
दुवस्यथःyou two serve/honour
दुवस्यथः:
क्रिया
TypeVerb
Rootदुवस्/दुवस्य (धातु: दुवस्यति ‘सेवते/पूजयति’)
जवेin speed, in swift motion
जवे:
अधिकारण
TypeNoun
Rootजव (प्रातिपदिक)
याभिःby which
याभिः:
करण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → य-
यूनोःof the two young (ones)
यूनोः:
सम्बन्ध
TypeNoun/Adjective
Rootयुवन् (प्रातिपदिक)
अर्वन्तम्the steed, horse
अर्वन्तम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअर्वन्त् (प्रातिपदिक ‘घोड़ा/अश्व’)
आवतम्you two helped/protected
आवतम्:
क्रिया
TypeVerb
Rootअव् (धातु) + आ- (उपसर्ग)
मधुsweetness; honey
मधु:
कर्म
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक)
प्रियम्dear, pleasing
प्रियम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
भरथःyou two bear/bring
भरथः:
क्रिया
TypeVerb
Rootभृ (धातु)
यत्which/that
यत्:
सम्बन्ध
TypePronoun/Relative
Rootयद् (सर्वनाम)
सरड्भ्यःfrom the Sarads (a people/hostile group)
सरड्भ्यः:
अपादान
TypeNoun
Rootसरड् (प्रातिपदिक; ‘सरट्/सरड्’—एक प्रकार के जन/समूह)
ताभिःwith those
ताभिः:
करण
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → त-
indeed, surely
:
TypeIndeclinable
Rootऊ (निपात)
षुquickly; just
षु:
TypeIndeclinable
Rootषु (निपात)
ऊतिभिःwith helps/aids
ऊतिभिः:
करण
TypeNoun
Rootऊति (प्रातिपदिक)
अश्विनौthe two Aśvins
अश्विनौ:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअश्विन् (प्रातिपदिक; देव-नाम)
गतम्come (you two)!
गतम्:
क्रिया
TypeVerb
Rootगम् (धातु)