HomeRig VedaMandala 1Sukta 11Mantra 6
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 6

Sukta 1.11

Rishi: Madhucchandas Vaiśvāmitra
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh

तवाहं शूर रातिभिः प्रत्यायं सिन्धुमावदन् । उपातिष्ठन्त गिर्वणो विदुष्टे तस्य कारवः ॥

तवा॒हं शू॑र रा॒तिभि॒: प्रत्या॑यं॒ सिन्धु॑मा॒वद॑न् । उपा॑तिष्ठन्त गिर्वणो वि॒दुष्टे॒ तस्य॑ का॒रव॑: ॥

távāhaṃ śūra rātíbhiḥ pratyā́yaṃ síndhum ā́vadan | upā́tiṣṭhanta girvaṇo vidúṣ ṭe tásya kā́ravaḥ ||

By thy gifts, O hero, I have come back towards the flowing river (the stream of being) and proclaimed it; the singers stood near thee, O lover of hymns, for the makers of the work know that power of thine.

तव॑ । अ॒हम् । शू॒र॒ । रा॒तिऽभिः॑ । प्रति॑ । आ॒य॒म् । सिन्धु॑म् । आ॒ऽवद॑न् । उप॑ । अ॒ति॒ष्ठ॒न्त॒ । गि॒र्व॒णः॒ । वि॒दुः । ते॒ । तस्य॑ । का॒रवः॑ ॥तव । अहम् । शूर । रातिभिः । प्रति । आयम् । सिन्धुम् । आवदन् । उप । अतिष्ठन्त । गिर्वणः । विदुः । ते । तस्य । कारवः ॥tava | aham | śūra | rāti-bhiḥ | prati | āyam | sindhum | āvadan | upa | atiṣṭhanta | girvaṇaḥ | viduḥ | te | tasya | kāravaḥ

त्वाyou (as object)
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अहम्I
अहम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शूरO hero
शूर:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative epithet)
Rootशूर (प्रातिपदिक)
रातिभिःwith gifts / by bestowals
रातिभिः:
करण
TypeNoun
Rootराति (प्रातिपदिक; ‘दान/उपहार’)
प्रतिtowards, in return
प्रति:
TypeIndeclinable
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
आयम्I went/come (towards), I approached
आयम्:
क्रिया
TypeVerb
Root√या (गत्यर्थ; धातु) + आ (उपसर्ग); ‘आयम्’ = 1sg injunctive/aorist-type form in RV usage
सिन्धुम्the river/stream (Sindhu)
सिन्धुम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसिन्धु (प्रातिपदिक)
आवदन्they spoke/uttered (to), addressed
आवदन्:
क्रिया
TypeVerb
Root√वद् (भाषणे) + आ (उपसर्ग)
उपnear, up to
उप:
TypeIndeclinable
Rootउप (उपसर्ग/अव्यय)
आतिष्ठन्तthey stood near / they approached and stood
आतिष्ठन्त:
क्रिया
TypeVerb
Root√स्था (तिष्ठति; स्थितौ) + आ (उपसर्ग)
गिर्वणःO praise-loving one (Indra)
गिर्वणः:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative epithet)
Rootगिर्वणस् (प्रातिपदिक; ‘स्तोत्रप्रिय/गिरां वण्’)
विदुष्the knowing one / wise one
विदुष्:
कर्तृ/विशेष्य (सम्बोधन-संबद्ध)
TypeAdjective (used substantively)
Rootविद्वस् (प्रातिपदिक; √विद् ‘जान’ से)
तेof you, your
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तस्यof that (one), his
तस्य:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
कारवःthe singers/poets (praisers)
कारवः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootकारु (प्रातिपदिक; ‘कवि/स्तोता/कर्मकार’)