HomeRig VedaMandala 1Sukta 101Mantra 7
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 7

Sukta 1.101

Rishi: Kutsa Āṅgirasa
Devata: Indra (with Rudra/Marut host in attendance)
Chandas: Triṣṭubh

रुद्राणामेति प्रदिशा विचक्षणो रुद्रेभिर्योषा तनुते पृथु ज्रयः । इन्द्रं मनीषा अभ्यर्चति श्रुतं मरुत्वन्तं सख्याय हवामहे ॥

रु॒द्राणा॑मेति प्र॒दिशा॑ विचक्ष॒णो रु॒द्रेभि॒र्योषा॑ तनुते पृ॒थु ज्रय॑: । इन्द्रं॑ मनी॒षा अ॒भ्य॑र्चति श्रु॒तं म॒रुत्व॑न्तं स॒ख्याय॑ हवामहे ॥

rudrā́ṇām eti prádiśā vicakṣaṇó rudrébhir yóṣā tanute pṛthú járyaḥ | índraṁ manīṣā́ abhy àrcati śrutáṁ marútvantaṁ sakhyā́ya havāmahe ||

He moves in the directions of the Rudras, the seer of wide vision; with the Rudras the youthful power spreads out the broad harnessing. Our inspired thought chants to Indra, the well-heard, with the Maruts—we call him for comradeship.

रु॒द्रा॒णा॑म् । ए॒ति॒ । प्र॒ऽदिशा॑ । वि॒ऽच॒क्ष॒णः । रु॒द्रेभिः॑ । योषा॑ । त॒नु॒ते॒ । पृ॒थु । ज्रयः॑ । इन्द्र॑म् । म॒नी॒षा । अ॒भि । अ॒र्च॒ति॒ । श्रु॒तम् । म॒रुत्व॑न्तम् । स॒ख्याय॑ । ह॒वा॒म॒हे॒ ॥रुद्राणाम् । एति । प्रदिशा । विचक्षणः । रुद्रेभिः । योषा । तनुते । पृथु । ज्रयः । इन्द्रम् । मनीषा । अभि । अर्चति । श्रुतम् । मरुत्वन्तम् । सख्याय । हवामहे ॥rudrāṇām | eti | pra-diśā | vi-cakṣaṇaḥ | rudrebhiḥ | yoṣā | tanute | pṛthu | jrayaḥ | indram | manīṣā | abhi | arcati | śrutam | marutvantam | sakhyāya | havāmahe

रुद्राणाम्of the Rudras
रुद्राणाम्:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक)
एतिgoes, proceeds
एति:
क्रिया
TypeVerb
Rootइ (धातु)
प्रदिशःthe directions, quarters
प्रदिशः:
कर्म (goal/direction as object)
TypeNoun
Rootप्रदिश्/प्रदिशा (प्रातिपदिक)
विचक्षणःclear-sighted, discerning
विचक्षणः:
कर्तृ (as qualifier of the subject)
TypeAdjective
Rootविचक्षण (प्रातिपदिक)
रुद्रेभिःwith the Rudras
रुद्रेभिः:
सह/करण (association/instrumental)
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक)
योषाa maiden/woman (consort)
योषा:
कर्तृ
TypeNoun
Rootयोषा (प्रातिपदिक)
तनुतेstretches out, extends
तनुते:
क्रिया
TypeVerb
Rootतन् (धातु)
पृथुbroadly, wide
पृथु:
विशेषण/क्रियाविशेषण
TypeAdjective
Rootपृथु (प्रातिपदिक)
ज्रयःthe swift-moving one / speed (Vedic)
ज्रयः:
कर्तृ/विषय (subject of implied being/quality)
TypeNoun
Rootज्रय (प्रातिपदिक; वैदिक)
इन्द्रम्Indra
इन्द्रम्:
कर्म
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
मनीषाthought, inspired insight
मनीषा:
कर्तृ
TypeNoun
Rootमनीषा (प्रातिपदिक)
अभिtowards, upon
अभि:
उपसर्ग (direction/intensity)
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
अर्चतिpraises, worships
अर्चति:
क्रिया
TypeVerb
Rootअर्च् (धातु)
श्रुतम्renowned, famed (heard-of)
श्रुतम्:
कर्म (as qualifier of Indra)
TypeAdjective
Rootश्रुत (कृदन्त; √श्रु)
मरुत्वन्तम्accompanied by the Maruts
मरुत्वन्तम्:
कर्म (as qualifier of Indra)
TypeAdjective
Rootमरुत्वन्त् (प्रातिपदिक)
सख्यायfor friendship, for companionship
सख्याय:
सम्प्रदान (purpose/for)
TypeNoun
Rootसख्य (प्रातिपदिक)
हवामहेwe call/invoke
हवामहे:
क्रिया
TypeVerb
Rootह्वे (धातु; वैदिक ‘हवामहे’)