HomeRig VedaMandala 1Sukta 100Mantra 15
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 15

Sukta 1.100

Rishi: Ṛjraśva / Vārṣāgira tradition
Devata: Indra (Marutvān)
Chandas: Triṣṭubh

न यस्य देवा देवता न मर्ता आपश्चन शवसो अन्तमापुः । स प्ररिक्वा त्वक्षसा क्ष्मो दिवश्च मरुत्वान्नो भवत्विन्द्र ऊती ॥

न यस्य॑ दे॒वा दे॒वता॒ न मर्ता॒ आप॑श्च॒न शव॑सो॒ अन्त॑मा॒पुः । स प्र॒रिक्वा॒ त्वक्ष॑सा॒ क्ष्मो दि॒वश्च॑ म॒रुत्वा॑न्नो भव॒त्विन्द्र॑ ऊ॒ती ॥

ná yásya devā́ devátā ná mártā ā́paś caná śávaso ántam ā́puḥ | sá prá-rikvā́ tvákṣasā kṣmó diváś ca marútvān no bhavátv índra ūtī́ ||

Whose ultimate limit of force neither the gods nor the godheads, nor mortals, nor even the waters have reached—he, the far-ranging, by his shaping energy spans earth and heaven. May Indra, with the Maruts, be our help and protection.

न । यस्य॑ । दे॒वाः । दे॒वता॑ । न । मर्ता॑ । आपः॑ । च॒न । शव॑सः । अन्त॑म् । आ॒पुः । सः । प्र॒ऽरिक्वा॑ । त्वक्ष॑सा । क्ष्मः । दि॒वः । च॒ । म॒रुत्वा॑न् । नः॒ । भ॒व॒तु॒ । इन्द्रः॑ । ऊ॒ती ॥न । यस्य । देवाः । देवता । न । मर्ता । आपः । चन । शवसः । अन्तम् । आपुः । सः । प्ररिक्वा । त्वक्षसा । क्ष्मः । दिवः । च । मरुत्वान् । नः । भवतु । इन्द्रः । ऊती ॥na | yasya | devāḥ | devatā | na | martā | āpaḥ | cana | śavasaḥ | antam | āpuḥ | saḥ | pra-rikvā | tvakṣasā | kṣmaḥ | divaḥ | ca | marutvān | naḥ | bhavatu | indraḥ | ūtī

not
:
TypeIndeclinable
Root
यस्यof whom/whose
यस्य:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypePronoun
Rootयद्
देवाःthe gods
देवाः:
कर्तृ (as subject of implied knowing/overcoming)
TypeNoun
Rootदेव
देवताdivinity; the divine host
देवता:
कर्तृ/विशेष्य (appositional/collective)
TypeNoun
Rootदेवता
not
:
TypeIndeclinable
Root
मर्ताःmortals
मर्ताः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootमर्त
आपःthe waters
आपः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअप्
and
:
TypeIndeclinable
Root
not
:
TypeIndeclinable
Root
शवसःof might/strength
शवसः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootशवस्
अन्तमाःthe nearest/utmost; the last (to reach)
अन्तमाः:
विशेषण (of देवाः/मर्ताः/आपः)
TypeAdjective
Rootअन्तम
आपुःhave attained/reached
आपुः:
क्रिया
TypeVerb
Rootआप्
सःhe
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद्
प्ररिक्वाfar-reaching/prevailing (mighty)
प्ररिक्वा:
विशेषण (of सः = इन्द्रः)
TypeAdjective
Rootप्र-रिक्वन्
त्वक्षसाby/with vigor, bodily strength
त्वक्षसा:
करण
TypeNoun
Rootत्वक्षस्
क्ष्मःthe earth (as firm ground)
क्ष्मः:
कर्तृ (appositional epithet)
TypeNoun
Rootक्ष्मन्/क्ष्म
दिवःof heaven/sky
दिवः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootदिव्
and
:
TypeIndeclinable
Root
मरुत्वान्accompanied by the Maruts
मरुत्वान्:
विशेषण (of इन्द्रः)
TypeAdjective
Rootमरुत्वन्त्
नःfor us; of us
नः:
सम्प्रदान/सम्बन्ध (for us/our)
TypePronoun
Rootअस्मद्
भवतुmay he be
भवतु:
क्रिया
TypeVerb
Rootभू
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र
ऊतीhelp; aid
ऊती:
प्रधानीय-भाव (predicative/apposition)
TypeNoun
Rootऊति