Previous Verse
Next Verse

Shloka 16

मृगस्वप्नदर्शनम्

The Deer’s Dream-Appeal and the Move to Kāmyaka

साम्नैव तु यथा भीम मोक्षयेथा: सुयोधनम्‌ | तथा सर्वैरुपायैस्त्वं यतेथा: कुरुनन्दन,“कुरुनन्दन भीम! शान्तिपूर्ण ढंगसे समझा-बुझाकर जिस तरह भी दुर्योधनको छुड़ा सको, सभी उपायोंसे वैसा ही प्रयत्न करना

sāmnaiva tu yathā bhīma mokṣayethāḥ suyodhanam | tathā sarvair upāyais tvaṃ yatethāḥ kurunandana ||

Vaiśaṃpāyana said: “O Bhīma, O delight of the Kurus—just as you would free Suyodhana by conciliation alone, so too you must strive by every possible means.”

साम्नाby conciliation / by gentle means
साम्ना:
Karana
TypeNoun
Rootसामन्
FormNeuter, Instrumental, Singular
एवindeed / just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
तुbut / however
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
यथाas / in such a way that
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
भीमO Bhima
भीम:
TypeNoun
Rootभीम
FormMasculine, Vocative, Singular
मोक्षयेथाःyou should release / you should set free
मोक्षयेथाः:
TypeVerb
Rootमुच्
FormOptative (Vidhi-lin), Parasmaipada, Second, Singular
सुयोधनम्Suyodhana (Duryodhana)
सुयोधनम्:
Karma
TypeNoun
Rootसुयोधन
FormMasculine, Accusative, Singular
तथाso / likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
सर्वैःby all
सर्वैः:
Karana
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Plural
उपायैःmeans / methods
उपायैः:
Karana
TypeNoun
Rootउपाय
FormMasculine, Instrumental, Plural
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormNominative, Singular
यतेथाःyou should strive / make effort
यतेथाः:
TypeVerb
Rootयत्
FormOptative (Vidhi-lin), Atmanepada, Second, Singular
कुरुनन्दनO delight of the Kurus
कुरुनन्दन:
TypeNoun
Rootकुरु-नन्दन
FormMasculine, Vocative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśaṃpāyana
B
Bhīma
S
Suyodhana (Duryodhana)
K
Kuru (dynasty)