Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

Śakra–Namuci-saṃvāda: Śoka-nivāraṇa and Daiva-vicāra

Indra and Namuci on grief, composure, and inevitability

असंतोष, संताप, शोक, लोभ और असहनशीलता--ये किसी कारणसे हों या अकारण -रजोगुणके चिह्न हैं |। अविवेकस्तथा मोह: प्रमाद: स्वप्नतन्द्रिता । कथंचिदपि वर्तन्ते विविधास्तामसा गुणा:

asantoṣaḥ santāpaḥ śoko lobhaś cāsahiṣṇutā—ete kāraṇato ’kāraṇato vā rajoguṇasya liṅgāni | avivekas tathā mohaḥ pramādaḥ svapna-tandritā | kathaṃcid api vartante vividhās tāmasā guṇāḥ ||

Bhīṣma said: “Discontent, inner torment, grief, greed, and intolerance—whether arising with a cause or without one—are the marks of rajas. Likewise, lack of discernment, delusion, heedlessness, and the drowsiness of sleep: in various ways these tāmasika tendencies keep manifesting, even without clear reason.”

अविवेकःlack of discernment
अविवेकः:
Karta
TypeNoun
Rootअविवेक
FormMasculine, Nominative, Singular
तथाand also/likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
मोहःdelusion
मोहः:
Karta
TypeNoun
Rootमोह
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रमादःheedlessness
प्रमादः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रमाद
FormMasculine, Nominative, Singular
स्वप्नतन्द्रिताsleep and drowsiness
स्वप्नतन्द्रिता:
Karta
TypeNoun
Rootस्वप्न-तन्द्रिता
FormFeminine, Nominative, Singular
कथंचित्somehow/at times
कथंचित्:
TypeIndeclinable
Rootकथंचित्
अपिeven/also
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
वर्तन्तेoccur/are found
वर्तन्ते:
TypeVerb
Rootवृत्
FormPresent, Third, Plural, Atmanepada
विविधाःvarious
विविधाः:
Karta
TypeAdjective
Rootविविध
FormMasculine, Nominative, Plural
तामसाःtamasic
तामसाः:
Karta
TypeAdjective
Rootतामस
FormMasculine, Nominative, Plural
गुणाःqualities
गुणाः:
Karta
TypeNoun
Rootगुण
FormMasculine, Nominative, Plural

भीष्म उवाच

B
Bhishma