Shloka 5
वसिष्ठ–विश्वामित्रवैरकारणम्
Vasiṣṭha–Viśvāmitra: Origin of Hostility and Nandinī Episode
Devanagari script
ततस्ते पाण्डवा: सर्वे सह कुन्त्या नरर्षभा: । उपासांचक्रिरे विप्रं कथयन्तं कथा: शुभा:,वह ब्राह्मण बड़ी सुन्दर एवं कल्याणमयी कथाएँ कह रहा था, (अतः उन्हें सुननेके लिये) सभी नरश्रेष्ठ पाण्डव माता कुन्तीके साथ उसके निकट जा बैठे
Transliteration
tataste pāṇḍavāḥ sarve saha kuntyā nararṣabhāḥ | upāsāñcakrire vipraṃ kathayantaṃ kathāḥ śubhāḥ ||
Translation
Then all the Pāṇḍavas—those best of men—together with Kuntī, drew near and sat in attendance upon the brāhmaṇa, who was recounting auspicious and uplifting tales.
Word by Word
ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात् अव्यय)
Formअव्यय
तेthey (those)
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्
पाण्डवाःthe Pandavas
पाण्डवाः:
Karta
TypeNoun
Rootपाण्डव
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्
सर्वेall
सर्वे:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्
सहtogether with
सह:
Karana
TypeIndeclinable
Rootसह
Formअव्यय (सह-योगे)
कुन्त्याwith Kunti
कुन्त्या:
Karana
TypeNoun
Rootकुन्ती
Formस्त्रीलिङ्गः, तृतीया, एकवचनम्
नरर्षभाःbulls among men, best of men
नरर्षभाः:
Karta
TypeNoun
Rootनरर्षभ
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्
उपासांचक्रिरेthey sat near / they approached and sat
उपासांचक्रिरे:
TypeVerb
Rootउप-आस् (धातु) + चक्रिरे (लिट्-आत्मनेपदम्)
Formलिट् (परिपूर्णभूत/परस्मैपदीय-समकक्षः), प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्, आत्मनेपदम्
विप्रम्the brahmin
विप्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootविप्र
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया, एकवचनम्
कथयन्तम्telling, narrating
कथयन्तम्:
TypeVerb
Rootकथयत् (कथय् धातोः शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया, एकवचनम् (वर्तमानकालिकः शतृ)
कथाःstories
कथाः:
Karma
TypeNoun
Rootकथा
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्
शुभाःauspicious, good
शुभाः:
Karma
TypeAdjective
Rootशुभ
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaP
PāṇḍavasK
KuntīB
Brāhmaṇa (vipra)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes