Shloka 7
अगम्यागमन-निष्कृति-निर्णयः
Expiations for Forbidden Sexual Relations
Devanagari script
मातुलस्य प्रियां गत्वा षडब्दं कृच्छ्रमाचरेत् / ब्राह्मणस्तु सजातीयां प्रमदां यदि गच्छति
Transliteration
mātulasya priyāṃ gatvā ṣaḍabdaṃ kṛcchramācaret / brāhmaṇastu sajātīyāṃ pramadāṃ yadi gacchati
Translation
Having gone to the beloved wife of one’s maternal uncle, one should observe the ‘kṛcchra’ penance for six years. And if a brāhmaṇa goes (unrighteously) to a woman of his own caste—
Word by Word
मातुलस्यof the maternal uncle
मातुलस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootमातुल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
प्रियाम्beloved woman
प्रियाम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootप्रिया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
गत्वाhaving gone (to)
गत्वा:
पूर्वकाल (prior action)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; पूर्वक्रिया
षडब्दम्for six years
षडब्दम्:
कर्म (duration)
TypeNoun
Rootषड् + अब्द (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; द्विगु-समास
कृच्छ्रम्the Kṛcchra penance
कृच्छ्रम्:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootकृच्छ्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आचरेत्should perform
आचरेत्:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootआ+चर् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; उपसर्ग आ-
ब्राह्मणःa Brahmin
ब्राह्मणः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
तुbut/indeed
तु:
सम्बन्ध (contrast)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात, अव्यय
सजातीयाम्of the same caste
सजातीयाम्:
विशेषण
TypeAdjective
Rootसजातीय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (to प्रमदाम्)
प्रमदाम्a woman
प्रमदाम्:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootप्रमदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
यदिif
यदि:
सम्बन्ध (condition)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formसम्बन्धबोधक-अव्यय (conditional particle)
गच्छतिgoes (to)/has intercourse (euphem.)
गच्छति:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलट् (present indicative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद