Shloka 20
ललिताप्रादुर्भाव-स्तुति
Lalita’s Cosmic Praise and Body–Cosmos Correspondences
Devanagari script
यदाज्ञया प्रवर्तन्ते वह्निसूर्यैदुमारुताः / पृथिव्यादीनि भूतानि तस्यै देव्यै नमोनमः
Transliteration
yadājñayā pravartante vahnisūryaidumārutāḥ / pṛthivyādīni bhūtāni tasyai devyai namonamaḥ
Translation
By whose command fire, sun, moon, and winds proceed, and earth and all beings move—unto that Goddess, salutations again and again.
Word by Word
यत्which/that (by whose)
यत्:
सम्बन्ध (सम्बन्ध-प्रदर्शक)
TypeNoun
Rootयद् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम (relative pronoun)
आज्ञयाby (her) command
आज्ञया:
करण (करणम्)
TypeNoun
Rootआज्ञा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
प्रवर्तन्तेproceed/act
प्रवर्तन्ते:
क्रिया (आख्यात)
TypeVerb
Rootप्र√वृत् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद
वह्नि-सूर्य-इन्दु-मारुताःfire, sun, moon, and winds
वह्नि-सूर्य-इन्दु-मारुताः:
कर्ता (कर्ता)
TypeNoun
Rootवह्नि (प्रातिपदिक) + सूर्य (प्रातिपदिक) + इन्दु (प्रातिपदिक) + मारुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्व
पृथिवी-आदीनि(things) beginning with earth
पृथिवी-आदीनि:
अन्य-कर्ता/उद्देश्य (सह-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), बहुवचन; ‘पृथिवी-आदि’ = beginning with earth
भूतानिbeings/elements
भूतानि:
कर्ता (कर्ता)
TypeNoun
Rootभूत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), बहुवचन
तस्यैto her
तस्यै:
सम्प्रदान (सम्प्रदानम्)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी (4th/सम्प्रदान), एकवचन; सर्वनाम
देव्यैto the goddess
देव्यै:
सम्प्रदान (सम्प्रदानम्)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी (4th/सम्प्रदान), एकवचन
नमःsalutation
नमः:
सम्बोधन/प्रयोग (नमस्कार-प्रयोग)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; नमस्कारार्थक निपात
नमःsalutation (again)
नमः:
सम्बोधन/प्रयोग (नमस्कार-प्रयोग)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; पुनरुक्ति (emphatic repetition)