Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 17

Sukta 92

इन्द्रं तं शुम्भ पुरुहन्मन्नवसे यस्य द्विता विधर्तरि । हस्ताय वज्रः प्रति धायि दर्शतो महो दिवे न सूर्यः

índraṁ táṁ śúmbha puruhánman ánavase yásya dvitā́ vidhártarí | hástāya vájraḥ práti dhāyi darśató mahó divé ná sū́ryaḥ

Adorn in song that Indra, O slayer of many, for our succour—whose thunderbolt was set into his hand, in double wise, by the Sustainer—splendid to behold, great for heaven, as is the Sun.

इन्द्रम्Indra (as the object of praise/invocation)
इन्द्रम्:
कर्म
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
तम्him (that one)
तम्:
कर्म (इन्द्रम्-विशेषण/अन्वय)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शुम्भpraise / adorn (you)
शुम्भ:
(वाक्य-क्रिया)
TypeVerb
Rootशुभ् (धातु; ‘शोभने/अलङ्कारे’)
पुरुहन्मन्O slayer of many
पुरुहन्मन्:
सम्बोधन
TypeNoun (epithet)
Rootपुरुहन्मन् (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/कर्मधारय-समासः: ‘बहून् हन्ति’)
अवसेfor help / for protection
अवसे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootअवस् (प्रातिपदिक; ‘रक्षा/सहायता’)
यस्यwhose
यस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
द्विताin two ways / doubly / again
द्विता:
अधिकरण (प्रकार/काल-निर्देश)
TypeIndeclinable
Rootद्विता (अव्यय)
विधर्तरिin/with the supporter (upholder)
विधर्तरि:
अधिकरण
TypeNoun
Rootविधर्तृ (प्रातिपदिक; ‘वि-धृ’ से कर्तृ-प्रत्यय ‘तृ’)
हस्तायto the hand
हस्ताय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootहस्त (प्रातिपदिक)
वज्रःthe thunderbolt
वज्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootवज्र (प्रातिपदिक)
प्रतिtowards / against
प्रति:
(दिशा/सम्बन्ध-निर्देशक)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
धायिwas placed / was set
धायि:
(वाक्य-क्रिया)
TypeVerb
Rootधा (धातु; ‘धारणे/स्थापने’)
दर्शतःof the visible/bright one
दर्शतः:
सम्बन्ध/विशेषण
TypeAdjective
Rootदर्शत (प्रातिपदिक; ‘दृश्’ से कृत/विशेषण ‘दर्शत्’)
महोgreat
महो:
विशेषण
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
दिवेto heaven / for the sky
दिवे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootद्यौ/दिव् (प्रातिपदिक)
like
:
(उपमान-निर्देशक)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
सूर्यःthe sun
सूर्यः:
कर्तृ/उपमान
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)

Rishi: RV-source r̥ṣi attribution (Indra-stotra tradition) carried into AV 20.

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh

{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"adbhuta","emotional_arc":"From invocation to visual confirmation of empowered splendor.","listener_experience":"Feels armed, seen, and supported by a larger sustaining order.","intensity":7}