Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 74

Devanagari script

अभिषिक्ता तु सा तेन पूता स्नानार्थवारिणा । जाता सचेतना बाला सर्वं पश्यति चक्षुषा

Transliteration

abhiṣiktā tu sā tena pūtā snānārthavāriṇā | jātā sacetanā bālā sarvaṃ paśyati cakṣuṣā

Translation

Als er sie mit jenem gereinigten Badewasser besprengte, wurde sie geläutert und kam wieder zu Bewusstsein. Das Mädchen wurde wach und sah alles klar mit ihren Augen.

Word by Word

• अभिषिक्ता: consecrated/abluted
• अभिषिक्ता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: अभि + √सिच् (धातु) → अभिषिक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘(सा) अभिषिक्ता’

• तु: but, indeed
• तु: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: विरोध/विशेषार्थक-अव्यय (but/indeed)

• सा: she
• सा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (सर्वनाम)

• तेन: by him/with that
• तेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन (सर्वनाम)

• पूता: purified
• पूता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: √पू (धातु) → पूत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• स्नानार्थवारिणा: with water meant for bathing
• स्नानार्थवारिणा: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: स्नान + अर्थ + वारि (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—चतुर्थी/षष्ठी-तत्पुरुषभावः (स्नानार्थं वारि)

• जाता: became
• जाता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: √जन् (धातु) → जात (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकर्मणि/भावे कृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘become’

• सचेतना: conscious, sentient
• सचेतना: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स + चेतन (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—कर्मधारय (चेतना अस्ति यस्याः)

• बाला: a young girl
• बाला: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: बाल (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• सर्वम्: everything
• सर्वम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• पश्यति: sees
• पश्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √पश् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• चक्षुषा: with (her) eyes
• चक्षुषा: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: चक्षुस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Narrator

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Vastrāpatha-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A young girl, previously inert, is sprinkled with sanctified water; her eyes open wide with renewed awareness; droplets glisten; the guru stands composed, holding the vessel; attendants react with wonder; the setting remains the ritual pavilion near the sacred site.

Characters & Entities

• abhiṣeka
• snāna (ritual bath)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Consecrated water, applied with mantra and rite, symbolizes and effects purification and renewal of life-force.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Vastrāpathakṣetra, emphasized as a place where sanctified rites restore health and clarity.

What ritualistic prescription is mentioned?

Abhiṣeka using pūta (purified) water intended for snāna.