Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 35

तेन दत्तं भवेत्सर्वं गुरवस्तेन तोषिताः । श्राद्धं कृतं गयातीर्थे तेन तप्तं महत्तपः । येन देवाधिदेवोऽसौपूजितो वृषभेश्वरः

tena dattaṃ bhavetsarvaṃ guravastena toṣitāḥ | śrāddhaṃ kṛtaṃ gayātīrthe tena taptaṃ mahattapaḥ | yena devādhidevo'saupūjito vṛṣabheśvaraḥ

Durch jenen (der hier verehrt) ist es, als wären alle Gaben dargebracht; durch ihn sind die Gurus zufrieden; durch ihn ist das Śrāddha am Gayā-Tīrtha vollzogen; durch ihn ist große Askese geübt worden—weil er Vṛṣabheśvara, den Gott der Götter, verehrt hat.

तेनby him / thereby
तेन:
Karaṇa/Hetu (Instrument/Cause)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; instrumental singular; ‘by him/thereby’
दत्तम्given
दत्तम्:
Kartṛ-samānādhikaraṇa (Predicate)
TypeAdjective
Rootdatta (कृदन्त; √dā)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; nominative singular neuter (predicate)
भवेत्would be / would become
भवेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
Formविधिलिङ्, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
सर्वम्everything
सर्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; nominative singular neuter
गुरवःthe teachers/elders
गुरवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootguru (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; nominative plural masculine
तेनby him
तेन:
Hetu (Cause)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति, एकवचन; instrumental singular
तोषिताःpleased, satisfied
तोषिताः:
Kartṛ-samānādhikaraṇa (Predicate)
TypeAdjective
Roottoṣita (कृदन्त; √tuṣ)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त; nominative plural masculine
श्राद्धम्Śrāddha rite
श्राद्धम्:
Karma/Predicate (Object/Predicate)
TypeNoun
Rootśrāddha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; here predicate-nominative with कृतम्; nominative singular neuter
कृतम्done, performed
कृतम्:
Kartṛ-samānādhikaraṇa (Predicate)
TypeAdjective
Rootkṛta (कृदन्त; √kṛ)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; nominative singular neuter
गयातीर्थेat the Gayā pilgrimage-ford
गयातीर्थे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootgayā + tīrtha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; गयायाः तीर्थम् इति षष्ठी-तत्पुरुष; locative singular neuter
तेनby him
तेन:
Hetu (Cause)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति, एकवचन; instrumental singular
तप्तम्austerity performed (lit. heated)
तप्तम्:
Kartṛ-samānādhikaraṇa (Predicate)
TypeAdjective
Roottapta (कृदन्त; √tap)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; nominative singular neuter
महत्great
महत्:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootmahat (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; tapaḥ इति विशेषणम्; nominative singular neuter
तपःausterity, penance
तपः:
Karta/Predicate (Subject/Predicate)
TypeNoun
Roottapas (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; nominative singular neuter
येनby whom
येन:
Hetu/Karaṇa (Cause/Instrument)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; instrumental singular; ‘by whom’
देवाधिदेवःthe God over gods
देवाधिदेवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva + adhi + deva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; देवानाम् अधिदेवः इति षष्ठी-तत्पुरुष; nominative singular masculine
असौthat (well-known) one
असौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootadas (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; demonstrative pronoun; nominative singular masculine
पूजितःworshipped
पूजितः:
Kartṛ-samānādhikaraṇa (Predicate)
TypeAdjective
Rootpūjita (कृदन्त; √pūj)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; nominative singular masculine
वृषभेश्वरःVṛṣabheśvara (Lord of the bull)
वृषभेश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootvṛṣabha + īśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; वृषभस्य ईश्वरः इति षष्ठी-तत्पुरुष; nominative singular masculine

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Vṛṣabheśvara (Prabhāsa)

Type: kshetra

Listener: Devī

Scene: A devotee worships Vṛṣabheśvara; around him appear symbolic vignettes: giving gifts, gurus blessing, ancestors receiving piṇḍa at Gayā, and an ascetic in tapas—shown as all fulfilled through this single worship.

V
Vṛṣabheśvara
G
Gayā-tīrtha
G
Gurus
P
Prabhāsakṣetra

FAQs

Śiva-worship at this Prabhāsa shrine is praised as spiritually equivalent to major dharmic pillars—charity, guru-service, śrāddha, and austerity.

Prabhāsakṣetra’s Vṛṣabheśvara, whose worship is compared to performing śrāddha at Gayā.

Pūjā of Vṛṣabheśvara; the verse frames it as encompassing the fruits of dāna, guru-tarpaṇa/satisfaction, śrāddha, and tapas.