Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 3

देव्युवाच । पंचवक्त्राणि देवेश प्रसिद्धानि तव प्रभौ । षष्ठं यद्वदनं देव तस्य किं नाम संस्मृतम् । समुत्पन्ना कथं तस्मादजादेवीति या श्रुता

devyuvāca | paṃcavaktrāṇi deveśa prasiddhāni tava prabhau | ṣaṣṭhaṃ yadvadanaṃ deva tasya kiṃ nāma saṃsmṛtam | samutpannā kathaṃ tasmādajādevīti yā śrutā

Die Göttin sprach: O Herr der Götter, o Gebieter—deine fünf Antlitze sind weithin bekannt. Doch, o Gott, unter welchem Namen wird jenes sechste Antlitz erinnert? Und wie ging aus ihm jene hervor, von der man als Ajā Devī hört?

देवीthe Goddess
देवी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन (Feminine, Nominative, Singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (परोक्शभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद (3rd person singular, Perfect)
पञ्चवक्त्राणिfive faces/mouths
पञ्चवक्त्राणि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपञ्च (संख्या) + वक्त्र (प्रातिपदिक)
Formद्विगु-समासः; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-बहुवचन (Neuter, Nominative, Plural)
देवेशO Lord of gods
देवेश:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-एकवचन (Masculine, Vocative, Singular)
प्रसिद्धानिwell-known
प्रसिद्धानि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र√सिध् (धातु) + क्त (कृदन्त) → प्रसिद्ध (प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-बहुवचन (Neuter, Nominative, Plural)
तवyour
तव:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-एकवचन (Genitive, Singular)
प्रभौO Lord
प्रभौ:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-एकवचन (Masculine, Vocative, Singular)
षष्ठम्the sixth
षष्ठम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootषष्ठ (क्रमवाचक-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन (Neuter, Accusative, Singular)
यत्which
यत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन (Neuter, Nominative, Singular); सम्बन्धक (relative)
वदनम्face; mouth
वदनम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवदन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन (Neuter, Nominative, Singular)
देवO god
देव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-एकवचन (Masculine, Vocative, Singular)
तस्यof that
तस्य:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-एकवचन (Genitive, Singular)
किम्what?
किम्:
Prashna (Interrogative/प्रश्न)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-एकवचन (Interrogative; Nom/Acc Singular)
नामindeed; (as) name
नाम:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formप्रश्न-निश्चयार्थक-अव्यय (interrogative/emphatic particle)
संस्मृतम्is remembered/called
संस्मृतम्:
Kriya (Predicate/क्रिया-विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम्√स्मृ (धातु) + क्त (कृदन्त) → संस्मृत (प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन (Neuter, Nominative, Singular)
समुत्पन्नाarisen; born
समुत्पन्ना:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसम्+उत्√पद्/√पद् (धातु) + क्त (कृदन्त) → समुत्पन्न (प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन (Feminine, Nominative, Singular)
कथम्how?
कथम्:
Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
तस्मात्from that
तस्मात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी-एकवचन (Ablative, Singular)
अजादेवीAjā-devī (the goddess named Ajā)
अजादेवी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअजा (प्रातिपदिक) + देवी (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समासः; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन (Feminine, Nominative, Singular)
इतिthus
इति:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/इत्यर्थक-अव्यय (quotative particle)
याwho; which
या:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन (Feminine, Nominative, Singular); सम्बन्धक (relative)
श्रुताis heard/known
श्रुता:
Kriya (Predicate/क्रिया-विशेषण)
TypeAdjective
Root√श्रु (धातु) + क्त (कृदन्त) → श्रुत (प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन (Feminine, Nominative, Singular)

Devī

Tirtha: Ajā Devī / Ajetī (question about her origin)

Type: kshetra

Listener: Īśvara (Śiva)

Scene: The Devī, poised and inquisitive, addresses Śiva: five faces are shown as known, while a subtle sixth is hinted; the scene emphasizes question-and-answer pedagogy in a sacred precinct.

D
Devī
Ś
Śiva (Deveśa)
A
Ajā Devī
S
Sixth face (ṣaṣṭha-vadana)

FAQs

Sacred knowledge is preserved through inquiry; the māhātmya advances by respectful questioning about divine origins.

Prabhāsa Kṣetra remains the setting, as the discussion concerns the local manifestation of Ajā Devī.

None; the verse is a doctrinal question initiating a deeper explanation.