Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 49

ततो भिक्षां समाहृत्य प्राणयात्रा मया कृता । कालेन महता प्राप्तः कालधर्मं मुनीश्वराः

tato bhikṣāṃ samāhṛtya prāṇayātrā mayā kṛtā | kālena mahatā prāptaḥ kāladharmaṃ munīśvarāḥ

Dann sammelte ich Almosen und erhielt damit mein Leben. Nach sehr langer Zeit gelangte ich zum Gesetz der Zeit — zum Tod, o Herren unter den Weisen.

ततःthen/thereafter
ततः:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय/तद्-तसिल्)
Formअव्यय, तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb: from that/thereafter)
भिक्षाम्alms
भिक्षाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभिक्षा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (feminine accusative singular)
समाहृत्यhaving collected
समाहृत्य:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootसम् + आ + हृ (धातु) → समाहृत्य (कृदन्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund): having collected/brought together
प्राणयात्राmaintenance of life
प्राणयात्रा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootप्राण + यात्रा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (feminine nominative singular); षष्ठी-तत्पुरुषः (प्राणानां यात्रा)
मयाby me
मया:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formतृतीया-विभक्ति, एकवचन (instrumental singular: by me)
कृताwas done
कृता:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) → कृत (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त/PPP), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘प्राणयात्रा’ इत्यस्य विधेय-विशेषणम् (was done/made)
कालेनby time
कालेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन (masculine instrumental singular: by/with time)
महताgreat, long
महता:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन (masculine instrumental singular); विशेषणम् (qualifying कालेन)
प्राप्तःarrived
प्राप्तः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु) → प्राप्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तरि-भावे (has arrived/has come)
कालधर्मम्the law/condition of time (death)
कालधर्मम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकाल + धर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (masculine accusative singular); षष्ठी-तत्पुरुषः (कालस्य धर्मः)
मुनीश्वराःO lords of sages
मुनीश्वराः:
Sambodhana/Address (Vocative sense/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमुनि + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्मधारयः (ईश्वराः मुनयः) — सम्बोधनार्थे (address)

Rājā

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Listener: munīśvarāḥ (lords among sages)

Scene: The devotee later walks with a begging bowl, living on alms; seasons pass; finally he lies peacefully at life’s end, surrounded by sages or in a quiet hermitage-like setting—accepting Kāla without fear.

M
Munis (addressed as munīśvarāḥ)

FAQs

Time is inexorable; therefore dharma and devotion should be practiced now, while sustaining life with simplicity.

The broader Prabhāsa sacred setting frames the narrative, though this verse emphasizes life-course and mortality rather than a new site.

Bhikṣā (accepting alms) as a means of simple livelihood; no additional rite is specified in this verse.