Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि तस्यैवोत्तरतः स्थितम् । महाकालेश्वरं देवं सर्वरक्षाकरं परम्

īśvara uvāca | tato gacchenmahādevi tasyaivottarataḥ sthitam | mahākāleśvaraṃ devaṃ sarvarakṣākaraṃ param

Īśvara sprach: Dann, o Mahādevī, soll man von eben jenem Ort weiter nach Norden gehen und den Gott Mahākāleśvara schauen, den Höchsten, der allen Schutz gewährt.

ईश्वरःĪśvara (Lord Śiva)
ईश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन
ततःthen; thereafter
ततः:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन
महादेविO great goddess
महादेवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहादेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; समासः महा + देवी
तस्यof that (place/deity)
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
एवindeed; just
एव:
Sambandha (Qualifier/विशेषण-भाव)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय, निपात (particle/emphasis)
उत्तरतःto the north; northwards
उत्तरतः:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootउत्तर (प्रातिपदिक) + तस् (तद्धित-अव्यय)
Formदिशावाचक-अव्यय (directional adverb)
स्थितम्situated; located
स्थितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन
महाकालेश्वरम्Mahākāleśvara
महाकालेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहाकाल + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (महाकालस्य ईश्वरः)
देवम्the god
देवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
सर्वरक्षाकरम्maker of protection for all
सर्वरक्षाकरम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व + रक्षा + कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; तत्पुरुषः (सर्वेषां रक्षां करोति)
परम्supreme
परम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन

Śiva (Īśvara)

Tirtha: Mahākāleśvara (Prabhāsa)

Type: temple

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: Śiva (Īśvara) instructs Mahādevī about the next northern shrine; pilgrims approach a Mahākāleśvara liṅga-temple, with a sense of awe and protection.

Ś
Śiva
M
Mahādevī
M
Mahākāleśvara

FAQs

Pilgrimage is mapped as a sacred journey: approaching Mahākāleśvara is portrayed as entering the sphere of Śiva’s supreme protection.

Mahākāleśvara’s shrine/seat within Prabhāsakṣetra, described by directional sacred geography (north of the prior site).

A prescribed movement/visit (gacchet) to Mahākāleśvara as part of the tirtha-circuit.