Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 3
Devanagari script
अत्र गाथा पुरा गीता ब्रह्मणा लोककर्तृणा । विष्णुकुण्डे नरः स्नात्वा यो वै माधवमर्चयेत् । स यास्यति परं स्थानं यत्र देवो हरिः स्वयम्
Transliteration
atra gāthā purā gītā brahmaṇā lokakartṛṇā | viṣṇukuṇḍe naraḥ snātvā yo vai mādhavamarcayet | sa yāsyati paraṃ sthānaṃ yatra devo hariḥ svayam
Translation
Hier wurde einst von Brahmā, dem Schöpfer der Welten, eine Gāthā gesungen: Wer im Viṣṇukuṇḍa badet und Mādhava verehrt, der gelangt wahrlich zur höchsten Stätte, wo der Gott Hari selbst weilt.
Word by Word
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (locative adverb)
गाथाa verse, gāthā
गाथा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगाथा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
पुराformerly
पुरा:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (time-adverb)
गीताsung/uttered
गीता:
Kriya (Predicative/क्रिया)
TypeAdjective
Rootगै (धातु) + क्त (कृदन्त) / गीत (प्रातिपदिक)
Formभूतकर्मणि कृदन्त; स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; ‘गाथा’ इत्यस्य विशेषणम्
ब्रह्मणाby Brahmā
ब्रह्मणा:
Kartr-karana (Agent-instrument/कर्ता-करण)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया (3rd/Instrumental); एकवचन
लोककर्तृणाby the creator of the worlds
लोककर्तृणा:
Kartr-karana (Agent-instrument/कर्ता-करण)
TypeNoun
Rootलोक-कर्तृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया; एकवचन; ‘ब्रह्मणा’ इत्यस्य विशेषणम्
विष्णुकुण्डेin/at Viṣṇu-kuṇḍa
विष्णुकुण्डे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootविष्णु-कुण्ड (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी; एकवचन
नरःa man
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Kriya (Adverbial action/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootस्ना (धातु) + त्वा (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund); पूर्वकाल
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; सम्बन्धसूचक
वैindeed
वै:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चयार्थक/अवधारण (indeed)
माधवम्Mādhava (Viṣṇu)
माधवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमाधव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन
अर्चयेत्should worship
अर्चयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्च् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative); प्रथमपुरुष (3rd); एकवचन; परस्मैपद
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
यास्यतिwill go/attain
यास्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलृट् (Simple Future); प्रथमपुरुष (3rd); एकवचन; परस्मैपद
परम्highest
परम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; ‘स्थानम्’ इत्यस्य विशेषणम्
स्थानम्abode
स्थानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक सम्बन्धबोधक (relative locative adverb)
देवःthe god
देवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
हरिःHari (Viṣṇu)
हरिः:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; ‘देवः’ इत्यस्य समानाधिकरणम्
स्वयम्himself
स्वयम्:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formअव्यय; आत्मवाचक (reflexive/emphatic)
Speaker
Īśvara (Śiva) quoting Brahmā’s earlier gāthā
Characters & Entities
Ī
ĪśvaraB
BrahmāV
ViṣṇukuṇḍaM
MādhavaH
HariFAQs
Tīrtha-snānā combined with deity-worship is presented as a direct path to the highest divine realm.
Viṣṇukuṇḍa, along with the Mādhava shrine within Prabhāsakṣetra.
Bathing (snāna) in Viṣṇukuṇḍa and then worshipping (arcana) Mādhava.