Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 18

स्तंभयित्वाथ च्यवनो जुहुवे मन्त्रतोऽनलम् । कृत्यार्थी सुमहातेजा देवं हिंसितुमुद्यतः

staṃbhayitvātha cyavano juhuve mantrato'nalam | kṛtyārthī sumahātejā devaṃ hiṃsitumudyataḥ

Nachdem er ihn gelähmt hatte, brachte Cyavana dem heiligen Feuer unter Mantren das Opfer dar; nach einer Kṛtyā verlangend, von gewaltigem Glanz, war er entschlossen, dem Gott zu schaden.

स्तम्भयित्वाhaving paralyzed
स्तम्भयित्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√stambh (स्तम्भ् धातु) + णिच् + क्त्वा
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्तः; Absolutive (gerund) from causative (स्तम्भय-), expressing prior action
अथthen
अथ:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअनन्तर-अव्ययम्; Sequential particle
च्यवनःCyavana
च्यवनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootcyavana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; Proper noun, Nominative, Singular
जुहुवेoffered (into fire)
जुहुवे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√hu (हु धातु)
Formलिट्-लकारः, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम्; Perfect, 3rd person, Singular, Ātmanepada
मन्त्रतःwith mantras
मन्त्रतः:
Karana (Means/करण)
TypeNoun
Rootmantra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (अपादान/हेतु), एकवचनम्; Ablative used adverbially ("by means of/with")
अनलम्fire
अनलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootanala (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (कर्म), एकवचनम्; Accusative, Singular
कृत्यार्थीdesiring a rite/act (kṛtya)
कृत्यार्थी:
Karta (Subject-Qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootkṛtya (प्रातिपदिक) + arthin (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषः (कृत्यस्य अर्थी), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; Nominative, Singular
सुमहातेजाःof very great splendor
सुमहातेजाः:
Karta (Subject-Qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootsu (उपसर्ग/अव्यय) + mahā (प्रातिपदिक) + tejas (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारयः (सुमहान् तेजः यस्य), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; Nominative, Singular
देवम्the god (Indra)
देवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (कर्म), एकवचनम्; Accusative, Singular
हिंसितुम्to harm
हिंसितुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Root√hiṃs (हिंस् धातु) + तुमुन्
Formतुमुनन्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः; Infinitive (purpose)
उद्यतःready, intent
उद्यतः:
Karta (Subject-Qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootud-√yam (यम् धातु) + kta (क्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (क्त), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; Past participle used adjectivally: "ready/raised"

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Purāṇic interlocutor(s) within Prabhāsa-māhātmya frame

Scene: Cyavana, blazing with ascetic radiance, pours oblations into a roaring fire while chanting; the air thickens as a dark, embryonic force of kṛtyā begins to coalesce above the flames; Indra stands restrained, alarm spreading among devas.

C
Cyavana (Cavana)
A
Agni (Anala)
I
Indra
K
Kṛtyā

FAQs

Mantra and ritual power are potent and must be governed by dharma; misdirected intent turns sacred energy toward violence.

Prabhāsa-kṣetra, where the narrative demonstrates the extraordinary potency associated with rites performed in the sacred region.

Invocation of Agni with mantras (mantrataḥ analaṃ juhuve) is mentioned, though used here in a conflict context.