Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 93

सर्पिर्लवणरूप्याख्या दशैते पर्वताः स्मृताः । गुडाज्यदधिमध्वंबुसलिल क्षीरशर्कराः । रत्नाख्याश्च स्वरूपेण दशैता धेनवो मताः

sarpirlavaṇarūpyākhyā daśaite parvatāḥ smṛtāḥ | guḍājyadadhimadhvaṃbusalila kṣīraśarkarāḥ | ratnākhyāśca svarūpeṇa daśaitā dhenavo matāḥ

Zehn „Berge“ werden überliefert—genannt Ghee, Salz, Silber und so weiter. Ebenso: Jaggery, Ghee, Dickmilch, Honig, Wasser, klares Wasser, Milch und Zucker; und der Gestalt nach gelten auch zehn „Kühe“ als Juwelenkühe.

सर्पिःghee
सर्पिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसर्पिस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (neuter nominative singular)
लवणsalt
लवण:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootलवण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (neuter nominative singular)
रूप्यsilver
रूप्य:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरूप्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (neuter nominative singular)
आख्याःnamed/called
आख्याः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootआख्या (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; (masculine nominative plural); 'पर्वताः' इति विशेषणम् (called/named)
दशten
दश:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदश (संख्यावाचक-प्रातिपदिक)
Formसंख्याशब्दः; 'एते पर्वताः' इत्यस्य विशेषणम् (ten)
एतेthese
एते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; (masculine nominative plural pronoun)
पर्वताःmountains (gift-mountains)
पर्वताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपर्वत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; (masculine nominative plural)
स्मृताःare remembered/are stated
स्मृताः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकालिक-कृदन्त (क्त), परस्मैपद-भावे; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; (past passive participle: 'are remembered/are said')
गुडjaggery
गुड:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगुड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (masculine nominative singular)
आज्यclarified butter/ghee
आज्य:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootआज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (neuter nominative singular)
दधिcurd/yogurt
दधि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदधि (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (neuter nominative singular)
मधुhoney
मधु:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (neuter nominative singular)
अम्बुwater
अम्बु:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअम्बु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (neuter nominative singular)
सलिलwater
सलिल:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसलिल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (neuter nominative singular)
क्षीरmilk
क्षीर:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक्षीर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (neuter nominative singular)
शर्कराःsugar(s)
शर्कराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशर्करा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; (feminine nominative plural)
रत्नाख्याःnamed 'Ratna-'
रत्नाख्याः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootरत्न + आख्या (प्रातिपदिक; समास)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; (feminine nominative plural); 'धेनवः' इति विशेषणम् (called 'ratna-')
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
स्वरूपेणby nature/in form
स्वरूपेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootस्वरूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; (neuter instrumental singular)
दशten
दश:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदश (संख्यावाचक-प्रातिपदिक)
Formसंख्याशब्दः; 'एताः धेनवः' इत्यस्य विशेषणम् (ten)
एताःthese
एताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; (feminine nominative plural pronoun)
धेनवःcows (gift-cows)
धेनवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootधेनु (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; (feminine nominative plural)
मताःare considered
मताः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootमन् (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकालिक-कृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; (past passive participle: 'are considered')

Skanda (deduced)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (dāna-vidhi context)

Type: kshetra

Scene: Ritual imagination of ‘ten mountains’ made of auspicious substances (ghee, salt, silver, etc.) and ‘ten cows’ embodying jewel-like forms; priests consecrate these symbolic gifts at a coastal sacred site.

S
Sarpiḥ (ghee)
L
Lavaṇa (salt)
R
Rūpya (silver)
G
Guḍa
D
Dadhi
M
Madhu
A
Ambu
S
Salila
K
Kṣīra
Ś
Śarkarā
R
Ratna-dhenu

FAQs

Purāṇic charity often uses symbolic representations (mountains, cows) to express abundance and devotional intent in giving.

The dāna-teaching belongs to the Prabhāsa-kṣetra māhātmya context.

Offering ‘mountain-like’ heaps of specified substances and ‘cow’ representations (dhenus), including jewel-cows, as part of mahādāna practice.