Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि देवं चैव त्रिलोचनम् । ऋषितीर्थसमीपे तु सर्वपातकनाशनम् । न्यङ्कुमत्युत्तरे कूल ऋषिभिः पूजितं पुरा

īśvara uvāca | tato gacchenmahādevi devaṃ caiva trilocanam | ṛṣitīrthasamīpe tu sarvapātakanāśanam | nyaṅkumatyuttare kūla ṛṣibhiḥ pūjitaṃ purā

Īśvara sprach: Dann, o Mahādevī, soll man zum Gott Trilocana, dem Dreiäugigen, nahe bei Ṛṣitīrtha gehen—dem Vernichter aller Sünden—am nördlichen Ufer der Nyaṅkumatī, der einst von den ṛṣi verehrt wurde.

īśvaraḥĪśvara (Lord Śiva)
īśvaraḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootīśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/Nominative); एकवचन
uvācasaid
uvāca:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट् (Perfect); प्रथमपुरुष (3rd person); एकवचन
tataḥthen; thereafter
tataḥ:
Sambandha (Temporal/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-प्रयोग (adverb of sequence)
gacchetshould go
gacchet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootgam (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative); प्रथमपुरुष (3rd person); एकवचन; परस्मैपद
mahādeviO great goddess
mahādevi:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootmahā-devī (प्रातिपदिक; महा + देवी)
Formस्त्रीलिङ्ग; सम्बोधन (Vocative); एकवचन
devamthe god
devam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
evaindeed; just
eva:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphatic particle)
trilocanamthree-eyed
trilocanam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottri-locana (प्रातिपदिक; त्रि + लोचन)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन; विशेषण (qualifying deva)
ṛṣitīrthasamīpenear the Ṛṣi-tīrtha
ṛṣitīrthasamīpe:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootṛṣi-tīrtha-samīpa (प्रातिपदिक; ऋषि + तीर्थ + समीप)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी (7th/Locative); एकवचन
tuindeed; and
tu:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/अन्वय (particle: but/indeed)
sarvapātakanāśanamdestroyer of all sins
sarvapātakanāśanam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva-pātaka-nāśana (प्रातिपदिक; सर्व + पातक + नाशन)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन; विशेषण (qualifying implied tīrtha/deva)
nyaṅkumatyuttareon the northern (bank) of Nyaṅkumatī
nyaṅkumatyuttare:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootnyaṅkumatī-uttara (प्रातिपदिक; न्यङ्कुमती + उत्तर)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी (7th/Locative); एकवचन; विशेषण (qualifying kūle)
kūleon the bank
kūle:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootkūla (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी (7th/Locative); एकवचन
ṛṣibhiḥby sages
ṛṣibhiḥ:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootṛṣi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया (3rd/Instrumental); बहुवचन
pūjitamworshipped
pūjitam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootpūjita (कृदन्त; √pūj धातु)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन; विशेषण
purāformerly; in ancient times
purā:
Sambandha (Temporal/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootpurā (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (adverb of time)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Ṛṣitīrtha / Trilocana-sthāna (by Nyaṅkumatī)

Type: ghat

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: Śiva instructs Devī to go to Trilocana: a three-eyed Śiva-liṅga/shrine stands near Ṛṣitīrtha on the northern bank of the Nyaṅkumatī; sages in ancient times are shown worshipping with water offerings and Vedic chants.

T
Trilocana
Ṛṣitīrtha
N
Nyaṅkumatī
ṛṣi (sages)

FAQs

The Purāṇic pilgrimage map links sacred sites with moral renewal, presenting darśana as a means of sin-destruction.

Trilocana (Śiva) near Ṛṣitīrtha on the northern bank of the Nyaṅkumatī.

A directive to go for darśana/worship of Trilocana at the specified tīrtha location.