Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 25

कृकलासवाहनश्च रत्तिकाकर्णभूषणः । गृहाण्यवेक्ष्य वृष्णीनां नादृश्यत पुनः क्वचित्

kṛkalāsavāhanaśca rattikākarṇabhūṣaṇaḥ | gṛhāṇyavekṣya vṛṣṇīnāṃ nādṛśyata punaḥ kvacit

Er hatte einen Kṛkalāsa (eine Eidechse) als Reittier und trug Rattikā als Ohrschmuck. Nachdem er die Häuser der Vṛṣṇis gemustert hatte, wurde er nirgends mehr gesehen.

kṛkalāsa-vāhanaḥhaving a lizard as his mount
kṛkalāsa-vāhanaḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootkṛkalāsa (प्रातिपदिक) + vāhana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (कृकलासः वाहनं यस्य)
caand
ca:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक) = conjunction
rattikā-karṇa-bhūṣaṇaḥwearing rattikā as ear-ornament
rattikā-karṇa-bhūṣaṇaḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootrattikā (प्रातिपदिक) + karṇa (प्रातिपदिक) + bhūṣaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (रत्तिकायाः कर्णभूषणम् यस्य)
gṛhāṇihouses
gṛhāṇi:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootgṛha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
avekṣyahaving inspected
avekṣya:
Kriya (पूर्वक्रिया/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootava-īkṣ (धातु)
Formक्त्वान्त (Gerund/Absolutive), अव्ययभाव; √अव-ईक्ष् = ‘having looked at/inspected’
vṛṣṇīnāmof the Vṛṣṇis
vṛṣṇīnām:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootvṛṣṇi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
nanot
na:
Pratishedha (Negation)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formअव्यय (निषेध) = negation particle
adṛśyatawas seen, appeared
adṛśyata:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootdṛś (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive sense) = ‘was seen/appeared’
punaḥagain
punaḥ:
Kriya-visheshana (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootpunaḥ (अव्यय)
Formअव्यय (पुनरावृत्तिवाचक) = adverb ‘again’
kvacitanywhere
kvacit:
Adhikarana (Indefinite location)
TypeIndeclinable
Rootkvacit (अव्यय)
Formअव्यय (देश/काल-अनिश्चित) = indefinite adverb ‘anywhere/ever’

Narrator (contextual Purāṇic narrator in Prabhāsakṣetramāhātmya; traditionally Sūta)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: The portent-figure rides a lizard, wearing small seed/berry-like ear ornaments, silently surveying the Vṛṣṇi houses before vanishing without trace.

V
Vṛṣṇi
K
kṛkalāsa (lizard)
R
rattikā (ornament/seed-bead)

FAQs

Omens may appear briefly yet decisively; the Purāṇa teaches alertness to dharmic decline and the inevitability of karmic fruition.

Prabhāsa-kṣetra, the sacred setting where the Vṛṣṇis’ final signs are narrated within the tīrtha-māhātmya.

None; this is an omen description.