Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 51

बहुनात्र किमुक्तेन भवेन्मोक्षस्य भाजनम् । न चैतत्पिशुने देयं नास्तिके दंभसंयुते

bahunātra kimuktena bhavenmokṣasya bhājanam | na caitatpiśune deyaṃ nāstike daṃbhasaṃyute

Was braucht es hier noch vieler Worte? Ein solcher wird zum Gefäß der Befreiung (mokṣa). Doch diese Lehre soll weder dem Verleumder gegeben werden noch dem Ungläubigen, der mit Heuchelei verbunden ist.

बहुनाwith much (talk)
बहुना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; ‘बहुना’ = ‘with much (speech)’
अत्रhere
अत्र:
Adverbial (देश)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय (देशवाचक)
किम्what
किम्:
Interrogative (प्रश्न)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; प्रश्नार्थक
उक्तेनby what has been said
उक्तेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootउक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; वच् धातोः क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle)
भवेत्would be/should become
भवेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
मोक्षस्यof liberation
मोक्षस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमोक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन
भाजनम्a receptacle/fit recipient
भाजनम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभाजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
not
:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय (निषेध)
and
:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय)
एतत्this (teaching/gift)
एतत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘इदं शास्त्रम्/दानम्’ इत्यर्थे
पिशुनेto a slanderer
पिशुने:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootपिशुन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/सम्प्रदान), एकवचन
देयम्should be given
देयम्:
Predicate (विधेय)
TypeAdjective
Rootदेय (कृदन्त-प्रातिपदिक; दा धातोः यत्)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विधेय/कर्तव्यार्थक (gerundive)
नास्तिकेin/for an atheist
नास्तिके:
Adhikarana/Condition (अधिकरण/शर्त)
TypeNoun
Rootनास्तिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण) एकवचन; ‘नास्तिके (सति)’ इति सति-सप्तमीभावः (locative absolute sense)
दंभसंयुतेendowed with hypocrisy
दंभसंयुते:
Viśeṣaṇa (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदंभ + संयुत (कृदन्त-प्रातिपदिक; युज् धातोः क्त)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; तृतीया/षष्ठी-तत्पुरुषार्थ (‘दंभेन संयुतः’); ‘नास्तिके’ इत्यस्य विशेषणम्

Śiva (Īśvara)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: A didactic moment: a teacher-figure concludes a discourse on śrāddha/dāna at Prabhāsa, warning that the liberating teaching is not to be given to slanderers or hypocritical atheists; the sea-coast tīrtha ambience is implied.

M
mokṣa

FAQs

Sacred knowledge grants mokṣa-eligibility, but it must be protected and entrusted only to worthy recipients.

The counsel is embedded in Prabhāsakṣetra-māhātmya, reinforcing the kṣetra’s dharma standards.

A restriction (niyama): do not transmit this teaching to a piśuna (malicious person) or a nāstika with hypocrisy.