Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 2

भरतोनाम राजाऽभूदाग्नीध्रः प्रथितः क्षितौ । यस्येदं भारतं वर्षं नाम्ना लोकेषु गीयते

bharatonāma rājā'bhūdāgnīdhraḥ prathitaḥ kṣitau | yasyedaṃ bhārataṃ varṣaṃ nāmnā lokeṣu gīyate

Es gab einen König namens Bharata, einen Āgnīdhra, der auf Erden berühmt war; nach ihm wird dieses Land in den Welten mit dem Namen „Bhārata-varṣa“ besungen.

भरतःBharata
भरतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभरत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
नामby name
नाम:
Sambandha (Apposition marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formअव्यय (नामनिर्देशक)
राजाking
राजा:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अभूत्was/became
अभूत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलुङ् (Aorist/भूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
आग्नीध्रः(descended from) Agnīdhra
आग्नीध्रः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootआग्नीध्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; वंश/गोत्रविशेषण (descendant of Agnīdhra)
प्रथितःrenowned
प्रथितः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र + थि (धातु)
Formकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
क्षितौon earth
क्षितौ:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootक्षिति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
यस्यof whom/whose
यस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; सम्बन्धवाचक
इदम्this
इदम्:
Visheshana (Demonstrative/विशेषण)
TypeAdjective
Rootइदं (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘वर्षम्’ विशेषण
भारतंBhārata
भारतं:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootभारत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘वर्षम्’ विशेषण
वर्षम्land/continent
वर्षम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवर्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
नाम्नाby the name
नाम्ना:
Karana (Means/करण)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
लोकेषुin the worlds/among people
लोकेषु:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन
गीयतेis sung/called
गीयते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगै (धातु)
Formलट् (Present/वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोग (passive)

Īśvara (Śiva)

Listener: Pārvatī

Scene: A royal figure ‘Bharata’ is introduced in a genealogical tableau, with sages reciting lineage while a map-like vision of Bhārata-varṣa is implied behind him.

B
Bharata (king)
A
Agnīdhra (lineage reference)
B
Bhārata-varṣa

FAQs

Purāṇic sacred history ties geography and identity to dharmic kingship, making the land itself a bearer of sacred memory.

The context is Bharateśvara at Prabhāsakṣetra; this verse provides the fame of Bharata whose name is linked to Bhārata-varṣa.

None; it provides genealogical-historical praise and naming tradition.