Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 2

कथमर्कस्थलो भूतः प्रभासक्षेत्रभूषणः । पूजनीयो महादेवः सम्यग्यात्राफलेप्सुभिः

kathamarkasthalo bhūtaḥ prabhāsakṣetrabhūṣaṇaḥ | pūjanīyo mahādevaḥ samyagyātrāphalepsubhiḥ

Wie wurde Mahādeva zu „Arkasthala“, dem Schmuck des heiligen Kṣetra von Prabhāsa, und warum soll er von denen verehrt werden, die die wahre Frucht einer recht vollzogenen Pilgerfahrt begehren?

kathamhow
katham:
Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootkatham (अव्यय)
Formप्रश्नार्थ-अव्यय (interrogative adverb)
arka-sthalaḥ(the) Arka-sthala (Sun’s place)
arka-sthalaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootarka (प्रातिपदिक) + sthala (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अर्कस्य स्थलः (place of the Sun)
bhūtaḥbecame
bhūtaḥ:
Kriya-samānādhikaraṇa (समानााधिकरण)
TypeAdjective
Rootbhū (धातु) → bhūta (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘become’
prabhāsa-kṣetra-bhūṣaṇaḥthe ornament of Prabhāsa-kṣetra
prabhāsa-kṣetra-bhūṣaṇaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootprabhāsa (प्रातिपदिक) + kṣetra (प्रातिपदिक) + bhūṣaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; प्रभासक्षेत्रस्य भूषणः (ornament of Prabhāsa-kṣetra)
pūjanīyaḥworthy of worship
pūjanīyaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpūj (धातु) → pūjanīya (कृदन्त)
Formअनीयर्-प्रत्ययान्त (gerundive), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘to be worshipped’
mahādevaḥMahādeva
mahādevaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + deva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; महान् देवः
samyakproperly
samyak:
Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsamyak (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (properly)
yātrā-phala-epsubhiḥby those desiring the fruit of pilgrimage
yātrā-phala-epsubhiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootyātrā (प्रातिपदिक) + phala (प्रातिपदिक) + ipsu (कृदन्त; √āp/√īps)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; यात्रायाः फलम् इच्छन्ति ये (desirous of the fruit of pilgrimage)

Devī (Pārvatī) to Īśvara (Śiva)

Tirtha: Arkasthala (within Prabhāsa-kṣetra)

Type: kshetra

Listener: Mahādeva

Scene: Devī asks how Mahādeva became Arkasthala, the jewel of Prabhāsa, and why pilgrims must worship him for complete yātrā-fruit; imagery blends Śiva-linga with a radiant solar disc and coastal sacred landscape.

P
Prabhāsa-kṣetra
M
Mahādeva
A
Arkasthala

FAQs

Pilgrimage bears its full fruit when joined with devotion and proper worship of Śiva at the sanctified site.

Prabhāsa-kṣetra, with focus on Arkasthala as a revered spot within that sacred field.

Worship (pūjā) of Mahādeva by pilgrims seeking the complete merit of yātrā.