Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 12

यः पठेत्स्तवमिदं रुचिरार्थं मानवो ध्रुवकृतं नियतात्मा । विप्रसंसदि सदा शुचिसिद्धः स प्रयाति शिवलोकमनादिम्

yaḥ paṭhetstavamidaṃ rucirārthaṃ mānavo dhruvakṛtaṃ niyatātmā | viprasaṃsadi sadā śucisiddhaḥ sa prayāti śivalokamanādim

Wer, selbstbeherrscht, diesen Hymnus von schöner Bedeutung, von Dhruva verfasst, rezitiert—stets rein und vollendet in der Versammlung der Gelehrten—gelangt zur anfanglosen Welt Śivas.

yaḥwhoever
yaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सम्बन्धसूचक-सर्वनाम
paṭhetshould recite
paṭhet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√paṭh (पठ्)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
stavamhymn
stavam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootstava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
idamthis
idam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootidam (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम
rucira-arthamhaving pleasing meaning
rucira-artham:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootrucira (प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—कर्मधारयः: 'रुचिरः अर्थः यस्य' (here qualifying stavam)
mānavaḥa man
mānavaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmānava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
dhruva-kṛtammade by Dhruva
dhruva-kṛtam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootdhruva (प्रातिपदिक) + kṛta (कृदन्त; √kṛ (कृ) + क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (षष्ठी): 'ध्रुवेण कृतम्' (qualifying stavam)
niyata-ātmāself-controlled
niyata-ātmā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootniyata (कृदन्त/प्रातिपदिक; √yam (यम्) + क्त) + ātman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—कर्मधारयः: 'नियतः आत्मा यस्य'
vipra-saṃsadiin the assembly of Brahmins
vipra-saṃsadi:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootvipra (प्रातिपदिक) + saṃsad (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (षष्ठी): 'विप्राणां संसदि'
sadāalways
sadā:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsadā (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb)
śuci-siddhaḥpure and accomplished
śuci-siddhaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootśuci (प्रातिपदिक) + siddha (कृदन्त; √sidh (सिध्) + क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—कर्मधारयः: 'शुचिः (पवित्रः) सिद्धः'
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम
prayātigoes, attains
prayāti:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootpra-√yā (या)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
śiva-lokamŚiva’s world
śiva-lokam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśiva (प्रातिपदिक) + loka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (षष्ठी): 'शिवस्य लोकम्'
anādimbeginningless, eternal
anādim:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootanādi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम् (of śiva-lokam)

Narrator (phalaśruti for Dhruva’s stotra)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Somnātha)

Type: kshetra

Listener: Devī (Pārvatī)

Scene: A self-controlled devotee recites Dhruva’s ornate hymn before a Śiva-liṅga at Prabhāsa, surrounded by seated brāhmaṇas; the atmosphere is pure, lamp-lit, with the sea-breeze of the western coast implied.

D
Dhruva
Ś
Śiva
Ś
Śivaloka
V
Vipras (learned/brāhmaṇas)

FAQs

Disciplined recitation of Śiva-stotra with purity leads to the highest goal—Śiva’s realm—showing bhakti as a liberating dharma.

The phalaśruti belongs to the Prabhāsakṣetra Māhātmya setting, where Dhruva’s hymn is transmitted.

Stotra-pāṭha (recitation) with niyama (self-restraint) and śauca (purity), ideally in a sacred/learned assembly (viprasaṃsad).