Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 30

समांसैर्भोजनैः स्निग्धैः पानैः सीधुसुरासवैः । गंधैर्मनोज्ञैर्वस्त्रैश्च कामः स्त्रीषु विजृंभति

samāṃsairbhojanaiḥ snigdhaiḥ pānaiḥ sīdhusurāsavaiḥ | gaṃdhairmanojñairvastraiśca kāmaḥ strīṣu vijṛṃbhati

Durch reichliche Fleischspeisen, schmalzige Kost und Getränke — sīdhu, surā und vergorene Rauschtränke — sowie durch angenehme Düfte und Gewänder regt sich das Begehren und wächst in den Frauen.

with
:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootस (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; विशेषण (adjectival)
मांसैःmeats
मांसैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमांस (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
भोजनैःfoods/meals
भोजनैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभोजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
स्निग्धैःrich/oily
स्निग्धैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootस्निग्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; विशेषण (qualifying भोजनेभ्यः/पानेभ्यः)
पानैःdrinks
पानैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
सीधुfermented liquor (sīdhu)
सीधु:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसीधु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग); (in compound)
सुराspirit/liquor
सुरा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसुरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग); (in compound)
असवैःwith sīdhu, surā, and asava drinks
असवैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअसव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; समासः (द्वन्द्व): सीधु+सुरा+असव
गन्धैःwith fragrances
गन्धैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
मनोज्ञैःpleasing
मनोज्ञैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootमनोज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; विशेषण (qualifying गन्धैः/वस्त्रैः)
वस्त्रैःwith garments
वस्त्रैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवस्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
and
:
Sambandha/Connector (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
कामःdesire/lust
कामः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
स्त्रीषुamong women
स्त्रीषु:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्त्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), बहुवचन
विजृम्भतिexpands/arises strongly
विजृम्भति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजृम्भ् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; उपसर्ग: वि-; परस्मैपद

Narrator (Purāṇic narrator within Prabhāsakṣetra-māhātmya; exact speaker not explicit in the snippet)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis / audience

Scene: A sensory montage: platters of rich meat dishes, glossy foods, cups of sīdhu/surā/āsava, perfume flasks, fine garments—depicted as the ‘fuel’ that makes kāma rise like a flame.

FAQs

Indulgence in sensory pleasures inflames kāma; Dharma is protected by moderation and disciplined living.

The narrative belongs to Prabhāsakṣetra Māhātmya, but this verse is an ethical reflection rather than direct tīrtha-praise.

No explicit ritual; it implicitly supports vrata-like restraint (niyama) by warning against indulgence.