Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 16

आत्मानं तोलयेद्यस्तु स्वर्णेन रजतेन वा । वस्त्रैर्वा कुंकुमैर्वापि फलैर्वापि तथा रसैः

ātmānaṃ tolayedyastu svarṇena rajatena vā | vastrairvā kuṃkumairvāpi phalairvāpi tathā rasaiḥ

Wer aber sich selbst abwiegt — mit Gold oder Silber, oder mit Gewändern, oder mit Kunkuma (Safran), oder mit Früchten und ebenso mit Säften — und entsprechend diesem Gewicht spendet (als tulāpuruṣa-Gabe).

आत्मानम्oneself
आत्मानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
तोलयेत्should have (himself) weighed / should weigh
तोलयेत्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootतुल् (धातु; तोलयति—णिच्)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद; णिच्-प्रयोगः (causative)
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सम्बन्धबोधकः
तुindeed/and
तु:
Sambandha (Discourse particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपातः/अवधारणार्थकः (emphatic/contrastive particle)
स्वर्णेनwith gold
स्वर्णेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootस्वर्ण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
रजतेनwith silver
रजतेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootरजत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
वाor
वा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थकः (disjunctive particle ‘or’)
वस्त्रैःwith garments
वस्त्रैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवस्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
वाor
वा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थकः
कुङ्कुमैःwith saffron
कुङ्कुमैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकुङ्कुम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
वाor
वा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थकः
अपिalso
अपि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अप्यर्थकः (also/even)
फलैःwith fruits
फलैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
वाor
वा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थकः
अपिalso
अपि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थकः
तथाlikewise
तथा:
Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषणम् (adverb ‘thus/likewise’)
रसैःwith juices/liquids
रसैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootरस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन

Unspecified (contextual narrator within Dvārakā Māhātmya)

Tirtha: Gomātī (Dvārakā) and its tīra

Type: ghat

Listener: Ṛṣis/Śaunaka’s assembly (frame-context typical)

Scene: A devotee seated on a balance scale (tulā) in a temple courtyard near the Gomātī; attendants place gold, silver, cloth, saffron, fruits, and jars of juices on the opposite pan; priests chant while the river glints in the background.

T
Tulāpuruṣa (implied)
S
Suvarṇa
R
Rajata
V
Vastra
K
Kuṅkuma
P
Phala
R
Rasa

FAQs

Purāṇic charity adapts to capacity—offering can be made through various valuable goods, preserving the spirit of self-giving.

The surrounding passage situates this dāna at the Gomatī–ocean confluence in the Dvārakā Māhātmya.

Tulāpuruṣa-style weighing of oneself and donating equivalent value using gold, silver, cloth, saffron, fruits, or juices.