Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 31

तया त्वया नियुक्तोऽसाविति प्रत्येमि सर्वशः । तद्विमुञ्चाऽधिमत्यर्थमात्मानमनुसंस्मर । प्रसीद मातः संधेहि धीरतां स्वमनीषया

tayā tvayā niyukto'sāviti pratyemi sarvaśaḥ | tadvimuñcā'dhimatyarthamātmānamanusaṃsmara | prasīda mātaḥ saṃdhehi dhīratāṃ svamanīṣayā

Ich bin völlig überzeugt, dass Er von dir zu diesem Zweck beauftragt wurde. Darum lass übermäßige Trauer fahren und erinnere dich an dein wahres Wesen. Sei gnädig, o Mutter: fasse dich und sammle Standhaftigkeit durch dein eigenes Unterscheidungsvermögen.

tayāby her/that (f.)
tayā:
Karaṇa (instrument/agent in passive sense)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; स्त्रीलिङ्ग; तृतीया विभक्ति; एकवचनम्
tvayāby you
tvayā:
Karaṇa (instrument/agent)
TypeNoun
Roottvad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; तृतीया विभक्ति; एकवचनम्
niyuktaḥappointed/commissioned
niyuktaḥ:
Viśeṣaṇa (predicate of asau)
TypeAdjective
Rootni-√yuj (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; पुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचनम्
asauthat one (he)
asau:
Karta (subject)
TypeNoun
Rootadas (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचनम्
itithus
iti:
Sambandha (quotative)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formअव्यय; इति (quotative)
pratyemiI understand/recognize
pratyemi:
Kriya (predicate)
TypeVerb
Rootprati-√i (धातु); लट्
Formलट् (वर्तमानकाल); उत्तमपुरुष; एकवचनम्; परस्मैपदम्
sarvaśaḥin every way
sarvaśaḥ:
Kriya-visheshaṇa (adverbial)
TypeIndeclinable
Rootsarvaśaḥ (अव्यय)
Formअव्यय; सर्वशः (adverb: entirely/in every way)
tatthat
tat:
Karman (object)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया; एकवचनम्
vimuñcarelease/abandon
vimuñca:
Kriya (imperative)
TypeVerb
Rootvi-√muc (धातु); लोट्
Formलोट् (आज्ञार्थ/imperative); मध्यमपुरुष; एकवचनम्; परस्मैपदम्
adhimatyarthamfor the sake of higher understanding
adhimatyartham:
Prayojana (purpose)
TypeNoun
Rootadhimati (प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (अधिमतेः अर्थम्); पुंलिङ्ग; द्वितीया; एकवचनम्
ātmānamyourself/the self
ātmānam:
Karman (object)
TypeNoun
Rootātman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया; एकवचनम्
anusaṃsmararemember repeatedly
anusaṃsmara:
Kriya (imperative)
TypeVerb
Rootanu-saṃ-√smṛ (धातु); लोट्
Formलोट् (imperative); मध्यमपुरुष; एकवचनम्; परस्मैपदम्
prasīdabe gracious
prasīda:
Kriya (imperative)
TypeVerb
Rootpra-√sad (धातु); लोट्
Formलोट् (imperative); मध्यमपुरुष; एकवचनम्; परस्मैपदम्
mātaḥO mother
mātaḥ:
Sambodhana (address)
TypeNoun
Rootmātṛ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; सम्बोधन विभक्ति; एकवचनम् (irregular vocative)
saṃdhehicompose/establish
saṃdhehi:
Kriya (imperative)
TypeVerb
Rootsaṃ-√dhā (धातु); लोट्
Formलोट् (imperative); मध्यमपुरुष; एकवचनम्; परस्मैपदम्
dhīratāmsteadfastness
dhīratām:
Karman (object)
TypeNoun
Rootdhīratā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया; एकवचनम्
svaone’s own
sva:
Karaṇa (instrument; qualifier)
TypeAdjective
Rootsva (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम-विशेषण; स्त्रीलिङ्ग; तृतीया; एकवचनम् (agreeing with manīṣayā)
manīṣayāby (your) intellect
manīṣayā:
Karaṇa (instrument)
TypeNoun
Rootmanīṣā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया; एकवचनम्

Devarṣi (divine sage) addressing Rukmiṇī

Tirtha: Dvārakā

Type: kshetra

Listener: Rukmiṇī (addressed as mātā)

Scene: A compassionate counselor addresses Rukmiṇī as ‘mother,’ urging her to abandon over-grief, remember her inner nature, and regain steadiness through discernment.

R
Rukmiṇī
H
Hari (implied)

FAQs

Steady the mind through self-remembrance and discernment, trusting divine purpose rather than surrendering to grief.

Dvārakā is the sacred narrative landscape where devotees learn composure and devotion amid divine līlā.

An inner discipline is prescribed: relinquish agitation, practice remembrance (smaraṇa), and cultivate dhīratā (steadfastness).