Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 21

त्वं हि साक्षाद्भगवती कृष्णश्च पुरुषोत्तमः । अवतीर्णो धराभारमपनेतुं यदृच्छया

tvaṃ hi sākṣādbhagavatī kṛṣṇaśca puruṣottamaḥ | avatīrṇo dharābhāramapanetuṃ yadṛcchayā

Denn du bist wahrhaftig selbst die Bhagavatī, die selige Göttin, und Kṛṣṇa ist Puruṣottama, die höchste Person. Aus freiem Willen ist er herabgestiegen, um die Last der Erde zu nehmen.

त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, एकवचनम्, प्रथमा-विभक्तिः (कर्ता)
हिindeed
हि:
Sambandha (Discourse particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्ययम्; निपात (emphatic/causal particle)
साक्षात्directly, in person
साक्षात्:
Visheshana (Adverbial qualifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसाक्षात् (अव्यय)
Formअव्ययम्; क्रियाविशेषण (adverb)
भगवतीthe Blessed Goddess
भगवती:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभगवती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (कर्ता), एकवचनम्
कृष्णःKṛṣṇa
कृष्णः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (कर्ता), एकवचनम्
and
:
Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
पुरुष-उत्तमःthe supreme person
पुरुष-उत्तमः:
Samanaadhikarana (Apposition/समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootपुरुष (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; समासः—कर्मधारयः (उत्तमः पुरुषः)
अवतीर्णःhas descended
अवतीर्णः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअव+तॄ (धातु)
Formभूतकृदन्तः (क्त-प्रत्यय/Past active sense), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; 'descended'
धरा-भारम्the burden of the earth
धरा-भारम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootधरा (प्रातिपदिक) + भार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (कर्म), एकवचनम्; समासः—तत्पुरुषः (धरायाः भारः)
अपनेतुम्to remove
अपनेतुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootअप+नी (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (Infinitive), 'to remove'; उपसर्गः—अप
यदृच्छयाby (your) own will; spontaneously
यदृच्छया:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootयदृच्छा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (करण/हेतु), एकवचनम्; अर्थः—स्वेच्छया/अकस्मात्

Nārada

Tirtha: Dvārakā

Type: kshetra

Listener: Devī

Scene: Nārada reveals the true identities: Devī radiant as Bhagavatī; a subtle vision of Kṛṣṇa as Puruṣottama appears—four-armed or as regal Dvārakādhīśa—signifying avatāra purpose of removing earth’s burden.

N
Nārada
R
Rukmiṇī
K
Kṛṣṇa
P
Puruṣottama
E
Earth (dharā)

FAQs

The avatāra is purposeful: the Lord descends to uphold dharma and relieve the world’s burden, while the Goddess stands as his manifest divine power.

Dvārakā is implied as the avatāra-līlā’s sacred stage, strengthening its Māhātmya as a pilgrimage center of Kṛṣṇa.

No ritual is stated; the verse teaches doctrinal understanding of avatāra and divine identity.