Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

तदा कामो द्रुतं गृह्य पुष्पचापं तमभ्यगात् । कन्दर्प्पं सहसा दृष्ट्वा सन्धितेषुं सुदुर्जयम्

tadā kāmo drutaṃ gṛhya puṣpacāpaṃ tamabhyagāt | kandarppaṃ sahasā dṛṣṭvā sandhiteṣuṃ sudurjayam

Da ergriff Kāma eilends seinen Blumenbogen und trat auf ihn zu. Als er Kandarpa plötzlich sah—den Pfeil bereits eingelegt, schwer zu bezwingen—(wurde Śiva erschüttert).

तदाthen
तदा:
Adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (then)
कामःKāma
कामः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; देवता/व्यक्ति (Kāma)
द्रुतम्quickly
द्रुतम्:
Kriya-viśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootdruta (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverbial accusative): 'quickly'
गृह्यhaving taken
गृह्य:
Purvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√grah (धातु √ग्रह्)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय-भाव (gerund/absolutive): 'having taken'
पुष्पचापम्the flower-bow
पुष्पचापम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootpuṣpa + cāpa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (पुष्पाणां चापः), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
अभ्यगात्approached
अभ्यगात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootabhi + √gam (धातु √गम्)
Formलङ्-लकार (imperfect/past), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
कन्दर्पम्Kandarpa
कन्दर्पम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkandarpa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; (Kandarpa = Kāma)
सहसाsuddenly
सहसा:
Kriya-viśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsahasā (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय: 'suddenly/at once'
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√dṛś + tvā (धातु √दृश्)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय-भाव (gerund): 'having seen'
सन्धितेषुम्him with an aimed arrow
सन्धितेषुम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsandhita + iṣu (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (सन्धितः इषुः यस्य), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; 'one whose arrow is fixed/aimed'
सुदुर्जयम्very hard to conquer
सुदुर्जयम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootsu + durjaya (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (अतिशयेन दुर्जयः), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण

Pulastya

Tirtha: Kāma-āgama episode (prelude to Kāma-dahana) within Arbuda māhātmya

Type: kshetra

Listener: Pārthiva-sattama (king)

Scene: Kāma, youthful and radiant, lifts a flower-bow; his arrow is already set as he approaches the meditative Śiva. The moment is suspended—beauty and threat intertwined, with tension between desire and ascetic immovability.

K
Kāma
K
Kandarpa
Ś
Śiva (implied)

FAQs

Desire (kāma) is portrayed as a powerful force that tests even great beings, underscoring the purāṇic emphasis on mastery over the senses.

None in this verse; it is part of a mythic prelude within the Arbuda Khaṇḍa narration.

None.