Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 9

अभक्ष्यभक्षणं ज्ञात्वा हव्यवाहस्ततो नृप । शक्रस्योपरि मन्युं स्वं चक्रेऽतीव महीपते

abhakṣyabhakṣaṇaṃ jñātvā havyavāhastato nṛpa | śakrasyopari manyuṃ svaṃ cakre'tīva mahīpate

Als Agni, der Träger der Opfergaben, erkannte, dass Verbotenes verzehrt worden war, entbrannte er, o König, o Herr der Erde, in übergroßem Zorn gegen Śakra.

अभक्ष्यभक्षणम्eating of what is not to be eaten
अभक्ष्यभक्षणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअभक्ष्य + भक्षण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (अभक्ष्यस्य भक्षणम्)
ज्ञात्वाhaving known
ज्ञात्वा:
Kriya (Gerundial action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund), पूर्वकालिक क्रिया
हव्यवाहःAgni, the carrier of oblations
हव्यवाहः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootहव्यवाह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (हव्यं वहति इति)
ततःthen
ततः:
Kriya-vishesana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-क्रियाविशेषण (then/thereupon)
नृपO king
नृप:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन
शक्रस्यof Indra (Śakra)
शक्रस्य:
Adhikarana/Relation (Genitive relation)
TypeNoun
Rootशक्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन
उपरिupon, against
उपरि:
Adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootउपरि (अव्यय)
Formअव्यय; उपसर्गसदृश-निपात/अव्यय (on/upon)
मन्युम्wrath, anger
मन्युम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमन्यु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
स्वम्his own
स्वम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootस्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; विशेषणम् (मन्युम् इति)
चक्रेhe made, he directed
चक्रे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट् (परिपूर्णभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्
अतीवexceedingly
अतीव:
Kriya-vishesana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootअतीव (अव्यय)
Formअव्यय; तीव्रतावाचक-क्रियाविशेषण (very/exceedingly)
महीपतेO lord of the earth
महीपते:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootमहीपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (महीः पाति इति)

Narrator (contextual Purāṇic voice within Prabhāsa Khaṇḍa; precise speaker not explicit in the snippet)

Listener: nṛpa (king)

Scene: Agni personified rises from flames, eyes blazing, posture of indignation; in the celestial background, Śakra/Indra is the target of Agni’s anger, suggesting a looming divine confrontation.

A
Agni (Havyavāha)
Ś
Śakra (Indra)

FAQs

Dharma protects yajña and the gods’ order; when taboo and impurity enter sacred exchange, even divine relationships (Agni–Indra) are strained.

Not explicit in this verse; it is part of the Arbuda Khaṇḍa’s larger sacred narrative setting within the Prabhāsa Khaṇḍa.

No prescription; the verse frames a ritual fault (abhakṣya involvement) and its divine repercussion.