Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 12

इत्युक्तो गुरुणा सोऽपि प्रत्युवाच गुरुं प्रति । दक्षिणां प्रार्थय स्वामिन्नहं दास्याम्यसंशयम्

ityukto guruṇā so'pi pratyuvāca guruṃ prati | dakṣiṇāṃ prārthaya svāminnahaṃ dāsyāmyasaṃśayam

So vom Lehrer angesprochen, erwiderte er dem Guru: „Herr, erbitte die Dakṣiṇā (die Gabe an den Lehrer); ich werde sie ohne Zweifel geben.“

इतिthus
इति:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; इत्यादि-निदर्शक (quotative particle)
उक्तःhaving been told
उक्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootवच् (धातु) → उक्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्मणि प्रयोगे कर्तरि विशेषणम्
गुरुणाby the teacher
गुरुणा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया (3rd/करण), एकवचन
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st), एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अपि-भाव (also/even)
प्रत्युवाचreplied
प्रत्युवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रति+वच् (धातु)
Formलिट् (परोक्शभूत/Perfect); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
गुरुम्to the teacher
गुरुम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
प्रतिtowards
प्रति:
Adhikarana (Directional/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (अव्यय/उपसर्ग)
Formअव्यय; उपसर्गसदृश-निपात (towards)
दक्षिणाम्fee (gift to teacher)
दक्षिणाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदक्षिणा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
प्रार्थयask (for)
प्रार्थय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+अर्थ् (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ/Imperative); मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
स्वामिन्O master
स्वामिन्:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootस्वामिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम; प्रथमा (1st), एकवचन
दास्यामिwill give
दास्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formलृट् (भविष्यत्/Future); उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
असंशयम्without doubt
असंशयम्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअ+संशय (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् क्रियाविशेषणरूपेण; द्वितीया-एकवचन-आकारान्तं नपुंसकलिङ्गं रूपम् (adverbial accusative)

Uttaṅka (disciple, in context)

Scene: Uttaṅka, respectful and resolute, addresses Gautama with folded hands, requesting an assignment for guru-dakṣiṇā; Gautama listens with composed dignity.

U
Uttaṅka
G
Guru-dakṣiṇā
G
Gautama

FAQs

Learning is sealed by gratitude—offering guru-dakṣiṇā expresses humility and completion of discipleship.

None directly; the verse advances the dharma narrative within Arbuda-khaṇḍa.

The dharmic practice of offering guru-dakṣiṇā (a requested offering to the teacher) is highlighted.