Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 60

पितामह उवाच । अस्मिन्क्षेत्रे मया सार्धं कुरुध्वं पुत्रकास्तपः । गमिष्यथ परां सिद्धिं येन लोके सुदुर्लभाम्

pitāmaha uvāca | asminkṣetre mayā sārdhaṃ kurudhvaṃ putrakāstapaḥ | gamiṣyatha parāṃ siddhiṃ yena loke sudurlabhām

Pitāmaha (Brahmā) sprach: „O meine Söhne, vollzieht Tapas hier in diesem heiligen Kṣetra zusammen mit mir. Dadurch werdet ihr die höchste Vollendung erlangen, die in der Welt äußerst selten ist.“

pitāmahaḥPitāmaha (Brahmā)
pitāmahaḥ:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootpitāmaha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
uvācasaid
uvāca:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Root√vac (धातु)
Formलिट् (परोक्शभूत/Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
asminin this
asmin:
Adhikaraṇa (Location)
TypeAdjective
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणं 'kṣetre'
kṣetrefield/holy region
kṣetre:
Adhikaraṇa (Location)
TypeNoun
Rootkṣetra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
mayāwith me/by me
mayā:
Sahakāraka (Agent-associated; 'with me')
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति, एकवचन
sārdhamtogether with
sārdham:
Saha (Accompaniment)
TypeIndeclinable
Rootsārdha (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (सह/समं-अर्थे)
kurudhvamdo, perform
kurudhvam:
Kriyā (Imperative)
TypeVerb
Root√kṛ (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ/Imperative), मध्यम-पुरुष, बहुवचन, आत्मनेपद
putrakāḥO sons, dear children
putrakāḥ:
Sambodhana (Vocative)
TypeNoun
Rootputraka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-प्रथमा, बहुवचन
tapaḥausterity, penance
tapaḥ:
Karman (Object)
TypeNoun
Roottapas (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
gamiṣyathayou will go/attain
gamiṣyatha:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Root√gam (धातु)
Formलृट् (भविष्यत्/Future), मध्यम-पुरुष, बहुवचन, परस्मैपद
parāmsupreme
parām:
Viśeṣaṇa (Qualifier of object)
TypeAdjective
Rootparā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणं 'siddhim'
siddhimattainment, perfection
siddhim:
Karman (Object)
TypeNoun
Rootsiddhi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
yenaby which
yena:
Karaṇa/Hetu (Means/Reason)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्ध-प्रयोगः
lokein the world
loke:
Adhikaraṇa (Location)
TypeNoun
Rootloka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
sudurlabhāmvery hard to obtain
sudurlabhām:
Viśeṣaṇa (Qualifier of object)
TypeAdjective
Rootsu (उपसर्ग/अव्यय) + durlabhā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; 'su' उपसर्ग-प्रयोगः; विशेषणं 'siddhim'

Pitāmaha (Brahmā)

Type: kshetra

Scene: Brahmā speaks with a calm, authoritative gesture, inviting the sages to perform tapas in the very kṣetra with him; the sages listen attentively, hands folded.

B
Brahmā
K
kṣetra (sacred site)

FAQs

Austerity performed in a consecrated kṣetra, especially under divine guidance, yields rare and supreme spiritual accomplishment.

The verse praises “this kṣetra” within the Nāgara Khaṇḍa’s Tīrthamāhātmya; the snippet itself does not name the site, but it is presented as a place where siddhi is uniquely attainable.

Undertaking tapas (austerity/penance) in the sacred kṣetra.