Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 14

अर्थसंपद्विमोहाय विमोहो नरकाय च । तस्मादर्थमनर्थं तं मोक्षार्थी दूरतस्त्यजेत्

arthasaṃpadvimohāya vimoho narakāya ca | tasmādarthamanarthaṃ taṃ mokṣārthī dūratastyajet

Reichtum und Wohlstand führen zur Verblendung, und Verblendung führt zur Hölle. Darum soll der nach Mokṣa Strebende jenes „Vermögen“, das in Wahrheit Unheil ist, von ferne meiden.

अर्थसंपत्wealth/prosperity
अर्थसंपत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक) + संपत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (nominative singular); षष्ठी-तत्पुरुषः (‘अर्थस्य संपत्’)
विमोहायfor delusion
विमोहाय:
Sampradāna (Purpose/recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootविमोह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन (dative singular)
विमोहःdelusion
विमोहः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविमोह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (nominative singular)
नरकायfor hell
नरकाय:
Sampradāna (Purpose/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootनरक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन (dative singular)
and
:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय/coordination conjunction)
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu (Reason marker/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्ययप्रयोग (हेतौ/तस्मात् = therefore); मूलतः पञ्चमी-एकवचन रूपम्, निपातवत्
अर्थंwealth
अर्थं:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (accusative singular)
अनर्थंharmful; misfortune
अनर्थं:
Karma (Object complement/कर्म-विशेषण)
TypeNoun
Rootअनर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (accusative singular); विशेषणवत् (as predicate/object complement)
तंthat
तं:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (accusative singular), सर्वनाम
मोक्षार्थीone who seeks liberation
मोक्षार्थी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमोक्ष (प्रातिपदिक) + अर्थिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (nominative singular); उपपद-तत्पुरुषः (‘मोक्षम् अर्थयते/इच्छति’)
दूरतःfrom far away; completely
दूरतः:
Kriyāviśeṣaṇa (Manner/degree)
TypeIndeclinable
Rootदूरतः (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण; ‘from afar/at a distance’)
त्यजेत्should abandon
त्यजेत्:
Kriyā (Injunctive/should)
TypeVerb
Rootत्यज् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन (3rd sg); परस्मैपद

An unnamed renunciate/narrator within the Tīrthamāhātmya (didactic discourse)

Scene: Teacher-figure pointing away from a pile of coins/jewels that morph into chains or a dark pit (naraka) in symbolic imagery; a seeker turns away toward a path of light.

N
naraka

FAQs

Unchecked pursuit of wealth breeds delusion; liberation requires deliberate distance from attachment to artha.

This is a general dharma-upadeśa embedded within a Tīrthamāhātmya chapter; it does not name a particular site in this verse.

No ritual is prescribed; the ‘practice’ is tyāga—renouncing attachment to wealth for mokṣa.