Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 43

सूत उवाच । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा शाकल्यः क्रोधमूर्छितः । ततः प्रोवाच तं भूयो भर्त्समानो मुहुर्मुहुः

sūta uvāca | tasya tadvacanaṃ śrutvā śākalyaḥ krodhamūrchitaḥ | tataḥ provāca taṃ bhūyo bhartsamāno muhurmuhuḥ

Sūta sprach: „Als er jene Worte hörte, wurde Śākalya vom Zorn überwältigt; dann redete er ihn wieder und wieder an und tadelte ihn unablässig.“

सूतःSūta (the narrator)
सूतः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
तत्that
तत्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘that’ (वचनस्य विशेषण)
वचनम्speech; words
वचनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund), ‘having heard’
शाकल्यःŚākalya
शाकल्यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशाकल्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
क्रोधमूर्छितःovercome by anger
क्रोधमूर्छितः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootक्रोध (प्रातिपदिक) + मूर्छित (प्रातिपदिक; √मूर्छ् क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; षष्ठी/तृतीया-तत्पुरुषार्थे ‘anger-deluded/overcome by anger’
ततःthen
ततः:
Kāla/Sequence (काल)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, क्रम/कारणवाचक (then/thereupon)
प्रोवाचsaid; spoke
प्रोवाच:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-वच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
तम्to him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
भूयःagain
भूयः:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootभूयः (अव्यय)
Formअव्यय, पुनरर्थक (again/further)
भर्त्समानःrebuking
भर्त्समानः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootभर्त्स् (धातु)
Formशानच् (present active participle, आत्मनेपद-प्रकृति), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘rebuking’
मुहुःrepeatedly
मुहुः:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootमुहुः (अव्यय)
Formअव्यय, आवृत्तिवाचक (repeatedly)
मुहुःagain and again
मुहुः:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootमुहुः (अव्यय)
Formअव्यय, पुनरुक्ति-बल (again and again)

Sūta

Listener: Śaunaka and the Naimiṣāraṇya sages (frame typical of Sūta narration)

Scene: Śākalya, face flushed, brows knit, gestures sharply while rebuking; the other figure remains composed; onlookers recoil, indicating the social impact of uncontrolled speech.

S
Sūta
Ś
Śākalya

FAQs

Uncontrolled anger clouds discernment and leads to harsh speech—an obstacle to dharmic conduct.

The verse is part of a broader tīrtha narrative, but no specific site is named in this line.

None; it is narrative framing identifying the speaker and the emotional reaction.