Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 2

सूत उवाच । यदा दारुकदैत्येन पीड्यमाना दिवौकसः । शिवं देव्या सहासीनं प्रणिपत्येदमब्रुवन्

sūta uvāca | yadā dārukadaityena pīḍyamānā divaukasaḥ | śivaṃ devyā sahāsīnaṃ praṇipatyedamabruvan

Sūta sprach: „Als die Götter, vom Dämon Dāruka gequält, zu Śiva traten, der zusammen mit der Göttin saß, und sich niederwarfen, sprachen sie diese Worte…“

सूतःSūta (the narrator)
सूतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsūta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
यदाwhen
यदा:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootyadā (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
दारुकदैत्येनby the demon Dāruka
दारुकदैत्येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootdāruka + daitya (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (दारुकस्य दैत्यः)
पीड्यमानाःbeing oppressed
पीड्यमानाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपीड् (धातु)
Formवर्तमानकाले कर्मणि-प्रयोगे शतृ/शानच्-प्रत्ययान्त (present passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
दिवौकसःthe dwellers of heaven (gods)
दिवौकसः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdiv + okas (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (दिवः ओकः यस्य)
शिवम्Śiva
शिवम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśiva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
देव्याःwith the Goddess
देव्याः:
Sahakari (Accompaniment/सह)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
सहtogether with
सह:
Sahakari (Accompaniment/सह)
TypeIndeclinable
Rootsaha (अव्यय)
Formसह-अव्यय (preposition/particle of accompaniment)
आसीनम्seated
आसीनम्:
Karman (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootआस् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle); पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
प्रणिपत्यhaving bowed down
प्रणिपत्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootप्र + नम् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (absolutive/gerund)
इदम्this
इदम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
अब्रुवन्they said
अब्रुवन्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

Sūta

Listener: Śaunaka and the Naimiṣāraṇya sages (implied purāṇic frame)

Scene: The devas, distressed and disheveled, enter a luminous divine hall and bow before Śiva seated with Pārvatī; hands folded, faces anxious, beginning their petition.

S
Sūta
D
Dāruka
D
Devas (divaukasaḥ)
Ś
Śiva
D
Devī (Pārvatī)

FAQs

In crisis, the devas themselves seek refuge in Śiva and the Goddess—modeling śaraṇāgati (taking shelter in the Divine).

No tīrtha is named in this verse; it sets the narrative scene around Śiva and Devī.

None explicitly; the act described is praṇipāta (prostration) as a devotional approach.