Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 62
Devanagari script
करपत्रसमस्पर्शं करसंस्पर्शनादिकम् । असौ जातो विजानाति मासमात्रं विमोहितः
Transliteration
karapatrasamasparśaṃ karasaṃsparśanādikam | asau jāto vijānāti māsamātraṃ vimohitaḥ
Translation
Neugeboren erkennt es Berührung und Kontakt—wie das Streifen einer Hand oder eines Blattes—doch bleibt es etwa einen Monat lang benommen und verwirrt.
Word by Word
करपत्र-सम-स्पर्शम्a touch like a saw-blade (sharp touch)
करपत्र-सम-स्पर्शम्:
Karma (Object of ‘विजानाति’)
TypeNoun
Rootकरपत्र (प्रातिपदिक) + सम (प्रातिपदिक) + स्पर्श (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (करपत्रेण समः स्पर्शः)
कर-संस्पर्शन-आदिकम्hand-contact and the like
कर-संस्पर्शन-आदिकम्:
Karma (Object; appositive to previous)
TypeNoun
Rootकर (प्रातिपदिक) + संस्पर्शन (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (करस्य संस्पर्शनम् आदि यस्य)
असौhe, this being
असौ:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootअसद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
जातःborn
जातः:
Karta (Subject-qualifier)
TypeVerb
Rootजात (कृदन्त, √जन् धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past participle); पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन; ‘असौ’ इत्यस्य विशेषण
विजानातिknows, recognizes
विजानाति:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Rootवि√ज्ञा (धातु)
Formलट्-लकार; प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
मास-मात्रम्only for a month
मास-मात्रम्:
Kāla-adhikaraṇa / Kriyāviśeṣaṇa (Temporal extent)
TypeNoun
Rootमास (प्रातिपदिक) + मात्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (मासस्य मात्रम् = only a month)
विमोहितःbewildered, deluded
विमोहितः:
Karta (Subject-qualifier)
TypeAdjective
Rootविमोहित (कृदन्त, √मुह् धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन; ‘असौ’ इत्यस्य विशेषण
Speaker
Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa narrative style)
Visual Art Cues
Scene: A newborn responding to touch—hand or leaf-brush—yet remaining dazed for a month; tender domestic scene emphasizing fragility and wonder.
FAQs
Birth brings forgetfulness and confusion, showing how embodied life obscures higher knowledge.
No holy site is mentioned.
None.